Just like that, I had managed to chase away the cloud

A short story in Vietnamese by Nguyễn Văn Thiện
Translator: Nguyễn Thị Phương Trâm 
Art: Đinh Trường Chinh

Just like that, I had managed to chase away the cloud

The cloud came, not sure from where it turned up one lovely sunny day. The garden was full of freshly bloomed flowers and locks of dreamy soft vines. I was busy digging up the weeds around them, watching the sunlight dance on the blades of grass and out of nowhere came this looming presence, it hovered in the middle of the sky, right over my patch of garden. Naturally, I looked up, a grey cloud from the North was just there,right over my head, obscuring half of the lovely autumn sunlight. 

Popped straight into my head was the question: How am I going to get rid of this cloud, so the garden can be lovely and sunny again?

The answer was: There was no way!

As for my garden. It was the best thing my father had left me when he passed away, he said: I had to work very hard all my life just to finally get it. I’ve lived here for forty years, tending to every tree and blade of grass. Now it’s yours, don’t lose it my son! The tears came, as I pondered the lifetime my father had spent working on the land to give me this life. Happiness is not so easily attained, harder for a man orphaned without any roots like my father. When he was a labourer at the rice mill, he stole a fist full of rice here and there, hiding it at the bottom of the yoke baskets covered with hay, and he was caught. They locked him up for a whole day and night before they allowed him to go home. And of course they made an example of my father, he was humiliated in front of everyone. 

The chairman of the cooperative enthusiastically announced loudly:

“Cooperative rice belongs to the common people. The compatriots are hungry, the soldiers at the front are hungry, so we shouldn’t take what isn’t ours to take, remember that?”

“But for more than a day now, my son has not even had a meal of watery rice!” – Dumbly, my father uttered.

I sat pant-less in the yard in front of the mill, watching my father cry. I grew up still, the kind of upbringing paid with the sweat and tears of others, salty and bitter. The garden is attached to all the memories of my childhood. My brother and sisters and I would play all day in the garden when our mother was at the district market. We play hide and seek amongst the bamboo shrubs and banana trees. I would play but always watched for the first sign of our mother. My little brother, too busy playing sometimes, ends up falling asleep amongst the clumps of banana trees. My father after ploughing in the fields would tie the ox to the base of the star fruit tree, before gathering my sleeping brother into his arms and putting him to bed on the wooden platform in our house, he would wake up screaming: mummy, I’m hungry! From this very garden, I saw the girl next door left for school and both of us would walk to school together. The days when the bombings did not stop, in the middle of the war, I joined the army. Returning after the war, without a job, this very same garden fed me. I grew a lot of vegetables, before dawn we would take the vegetables to the market to sell. As he fumbled his way to the market, my father’s form was more and more bent over, curled up like a question mark in the hazy first light.

The cloud was just there like a challenge throughout the heartbreaking memories of my father. I was a little stunned, I sat down in a bundle at the foot of the star fruit tree in the middle of the garden looking over, guarding the entire garden. In truth, the cloud was not very big, but it was enough to hide my garden and a few other homes nearby from the sun. It was just there, not moving, a grey cloud. I looked at it, and it was looking down at me with seemingly watery eyes, pungent and salty. I forced myself into imagining what it might be, but it was too hard. I’m terrible when it comes to things like that, you have to be intelligent to have an imagination, but I’m not anywhere near that level.

It, the cloud was irregular, not round, not oval, more like a deteriorating haystack left outside for too long, it was uneven, thick here, and thin there. Yes, It was very much like a haystack, but it was not a haystack. It strained my eyes as I studied it, the more I looked at it the more it looked like it had the face of a mastiff, yep, a huge growling mastiff. Its fur was knotted, ruffled and angry. I was more and more worried about my little garden. The cloud was hovering just there, covering up the sunlight, the flowers would not survive, they would wither and die, and it was a fact. I said: hey you, clump of hay, go away! It didn’t move. I said: Hey you, mastiff, go away! It was silent. 

It refused to budge! I felt small and powerless. The endearing little garden was clearly mine but I didn’t know how to protect it, there was nothing more humiliating! My poor garden, the sad purple flowers were droopy with sadness, unsmiling. Even the ground beneath them was silent, an indescribable sadness. For them, I needed to act quickly. I sat down next to a patch of lapis lazuri, I tried to lift their fragile petals, soothing them, consoled them as best I could: “it’s going to be okay, the cloud will eventually leave, the sky will be blue and brilliant with sunlight again!”. The clump of flowers remained silent, they looked as though they didn’t believe me. Flowers usually never listen to such frivolous words, my father had taught me that. Helplessly I sat there on the ground, the ground just as silent. Beneath the leaves, something stirred, it was a tiny speck of a caterpillar! After some careful inspection, I discovered an entire army of caterpillars beneath the cockscomb leaves, grey grey, brownish. They were busy diligently chomping on the leaves. The leaves were spindly and rough, the stem of the leaves swelling up, burning. The sudden anger took over my every thought, I said: You little critters, who gave you permission to gnaw and eat away my garden? They were too busy to grace me with their reply. Hey, I’m the boss. They remained silent. I was on all fours, picking out each and every tiny tiny caterpillar, but there were too many of them and it was impossible to catch all of them. I gave up after a while. 

The cloud looked as though it had no intention of moving on. There was hardly a breeze at the beginning of autumn, and for reasons unbeknownst to me. There were changes in the formation of the cloud. The mastiff’s face expanded, elongated, it was more squiggly. Ey, just go away, there’s no point changing what you look like. It ignored me, its body stretched out longer and longer, curling in sections. Wow, it’s a dragon now! Fine, whatever you want to look like it doesn’t matter, what matters more is that your respect for others, you need to move on along, you need to disappear. It refused to leave, instead it descended, now closer, it was just above my head, right above the garden. There were raindrops. I thought. It was definitely raining. I held out my hands to collect the newly fallen raindrops.

“Where did you come from?”.

“Don’t know really, close your eyes and relax, then you will find yourself flying”.

“I want to fly to where you were before, above the clouds, could I do that?”.

Well, you could try.

Relaxing my shoulders, breathing in and then out deeply, I closed my eyes. My body became lighter and lighter. I was floating. What will I do when I get there? I had no idea. But I knew it was something I had to do. And I could feel myself slowly rising from the ground. After ten breaths, I slowly opened my eyes. Looking down at my feet, on the ground my neighbours were outside, they were talking all at once, pointing at the sky. The commotion echoed across the horizon, reaching me.

“What’s that?”.

“He’s flying!”.

“How could he be flying?”.

“No idea!”.

“Maybe he’s possessed by a god?”.

“Come down, you’ll break your neck, idiot!”.

I laughed, shouting:

“I’m fine, I just need to get rid of this cloud, then I’ll come straight down”.

The crowd on the ground was growing bigger and bigger by the moment, bobbing up and down on top of each other like ants. The ants were screaming and shouting over each other, some excitedly jumping up and down, some picking up clumps of soil from the ground and throwing them in my direction. I ignored them. I had to climb higher. And I did finally arrive at where I wanted to be. I climbed onto the back of the ash grey dragon, and shouted:

“Why do you want to attack my garden?”.

“What garden?” – it asked me in return.

“The one right there at your feet”.

“I don’t know what you’re talking about, I don’t even know you, I’m not trying to harm anyone. The land at my feet, the water at my feet, belongs to no one”.

“But all this time I thought. But what are you supposed to be anyway, a haystack, a mastiff, or a dragon?”.


“But I don’t want you to hang around my garden”.

It did not dignify me with an answer, it seemed like it was shaking, trying to throw me from its back. It was very strong. I didn’t know what to do, I have never gone this far, this high in the sky, even in my dreams. I was shaking, I couldn’t control my bladder. I peed right there in my pants. It was a bad habit I couldn’t shake. Suddenly from somewhere within the watery misty dragon came echoing, a deep voice:

“Son, how did you end up here?”.

It was a very familiar voice, it was my father’s voice, there was no mistaking it.

I shouted:


My father answered:

“Don’t be afraid son, if you’re afraid you’ll end up in hell!’.

“Why are you here father, on this stupid dragon?”.

“It’s not a dragon son, it’s just a cloud of water vapours, and blood, the blood of a thousand years that will not disappear. There are many eyes here. When you die you’ll be able to see them. Here, it’s neither heaven nor hell. It’s the last resting place for the birds before they fly to their final destination”. 

“I want to get rid of the cloud hovering over your garden father” – I shrieked in the middle of the blinding cloud.

“It won’t be easy, you can’t do it alone son. Take this home son, and place it at the foot of the star fruit tree, so when the cloud sees it, it will try and avoid it”. 

“But I can’t see you father?”

“Close your eyes and you’ll see”.

I closed my eyes. My father slowly emerged from the salty watery mist. Dear God, he was nothing but a white skeleton! Only his eyes looked familiar, like when he was alive, they never changed. He said: Don’t be afraid son, I’m like everyone around me, we’re all the same, white is bone, black is blood! Only the eyes see the truth. I studied everything carefully, dear god, so many eyes. The sorry eyes stared at me unblinking. There were eyes so old they were all wrinkly on the edges. There were innocent eyes of children who could have brought you to tears, and all you wanted to do was to kiss them. There were the sad thoughtful eyes of women. There were eyes which were quite familiar, as though I’ve seen them somewhere, sometime ago. The eyes were like stars, like drifting leaves all around me. Where were Ngọc’s eyes, the little girl who died right by the ferry during the bombing those years ago? Where were the eyes of my little brother who had lost his life at the border in seventy-nine? I looked and looked for them but I was unable to pinpoint them. There were too many eyes, too many stars, and too many leaves, and they would move around dancing continuously, ceaselessly. How long have they been here, what happened to them? It was impossible for me to know for sure. My father gave me something smooth and round:

“Place it in the garden, and maybe when they see it they’ll stay far away”.

I held the object in my hands, but couldn’t work out exactly what it was supposed to be, I thought, what does this have to do with the cloud? Does father know what he’s talking about? Was he trying to trick me? But I didn’t have the time to muck around. The watery mist was now all soggy and soft. Father disappeared, dissolving completely into the dense foggy mist. There was never a chance for another question. I slipped slowly off the dragon’s back and felt the squishy water seeping through my trousers.

And from there began my return to the ground. The army of ants gradually grew larger, and larger. By the time I had worked out who was whom, thud, I was already a pile on the ground, in my hands was the round smooth object. The children in the village cheered excitedly. Shouted enthusiastically:

“Brilliant, genius!”.

“Awesome, cool!”.

“It’s superman!”.

My neighbours crowding around me were very curious about the object in my hand:

“Gold, or maybe it’s black Corinthian bronze?”.

I said I didn’t know what it was and placed it right in the middle of the garden, at the foot of the star fruit tree, and sat down heaving, exhaling short breaths. I was really tired. More tired than that business with the wife. The one-eye guy next door stared at the odd object and asked:

“Sell it to me”.


He approached the object, touched it, feeling it for a while. He announced confidently in the middle of the crowd, as an expert on antiques:

“It’s a bullet, the tip of a black Corinthian bronze bullet to be exact, at least three hundred years old! You better take good care of it”. 

After that, many came to check it out, each with their own conclusion, some said it was a piece of meteorite, lately, the planets seemed to be all over the place, slamming into each other, breaking, bits and pieces flung left right and centre. Some wriggled their nose and pulled faces, saying it was just a rock, so many con artists tried to trick people with black Corinthian bronze. I couldn’t be bothered with all that commotion, what’s the point of trying to define this round object. What’s important was that, ever since it was placed at the foot of the star fruit tree, no grey cloud had ever bothered my garden again. The sunlight was even more mellifluous than before. The dahlias, cockscomb thrived showing off their full blooming brilliant colours. The army of caterpillars seemed to have disappeared. Each time I stepped into the garden the lapis lazuri would laugh and giggle. The discerning golden chrysanthemums weaved together with rays of sunlight earnestly and lovingly eyed me. I would sit with my back leaning on the trunk of the star fruit tree, legs stretched out, relaxed, blowing into the tobacco bong. The white smoke would glide across the patches of chrysanthemums morphing into a gorgeous fragrant blue. I can’t remember the last time I was able to admire such beautiful blue smoke. The first time I believe it was the smoke from our kitchen when I turned sixteen. My mother was cooking dinner, and I was standing in the shade of a tree saying goodbye to Ngọc on my way to the front line. The second time was from the barrel of a submachine gun when I had used up an entire magazine of bullets aimed at Đắk Xút jungle after burying the last person in my unit.

I had succeeded in chasing away the cloud and got rid of the overwhelming sadness over the garden. But from that point on I developed a strange habit. Now and then on the road, I would have this aching desire to fly, but never once succeed, in the end, it would always look as though I was jumping around like a kangaroo, rather funny looking! The kids who followed me snaking through the village shouted: One two three fly! Fly, baby fly… No matter how often I tried, I had never succeeded in flying again.

The cloud in the shape of the haystack, the mastiff, and the dragon was no more. Now and then, like a dream in a painting, there might be a layer of thin mist like a veil of silk over the garden. Always to my surprise, I would find in them my father’s eyes and so many others watching me from within the refreshing clean mist. 

[April 2022]

Bằng cách đó tôi đã đuổi được đám mây

Truyện ngắn Nguyễn Văn Thiện

Đám mây, không biết từ đâu bay đến, vào một ngày nắng đẹp. Khu vườn đầy hoa tươi và những lọn tóc tiên xanh mượt. Tôi đang loay hoay nhổ cỏ gốc cho chúng và nhìn những tia nắng nhảy nhót trên các lá cỏ thì chợt cảm thấy có một nỗi ám ảnh mơ hồ nào đó chụp xuống từ phía bầu trời. Theo phản xạ tự nhiên, tôi ngẩng đầu lên và phát hiện ra ngay đám mây màu xám từ phương bắc trôi xuống đột nhiên đứng lại, che mất phần ánh nắng nhẹ của một ngày đầu thu. 

Ngay lập tức xuất hiện một câu hỏi: Làm sao để đám mây này bay đi, trả lại nắng đẹp cho khu vườn?

Câu trả lời là: Không có cách gì cả!

Trở lại với mảnh vườn của tôi. Đó là thứ tài sản vô giá và duy nhất mà cha để lại cho tôi với lời dặn dò trước lúc lâm chung: Cha cặm cụi một đời cày cấy mới tậu được nó. Bốn mươi năm cha sống ở đây, giữ gìn từng gốc cây ngọn cỏ. Bây giờ để lại cho con, đừng để mất đi con nhé! Tôi giàn giụa nước mắt, nghĩ đến quãng đời cay cực cha cuốc cày nuôi tôi lớn. Hạnh phúc không hề đơn giản mà có được, càng không thể dễ dàng với một gã đàn ông mồ côi lưu lạc quê người như cha. Cha đi trục lúa ở sân kho hợp tác, ra về còn cố giấu một ít thóc dưới gánh rơm, người ta bắt được. Người ta nhốt cha vào gian kho hết một ngày một đêm mới thả. Tất nhiên sau đó sẽ “được nêu gương” trước bà con tập thể. Chủ nhiệm hợp tác xã hăng hái truy vấn:

“Thóc hợp tác xã là của chung nhân dân. Đồng bào đang đói, chiến sỹ ngoài mặt trận đang đói, thế mà ông nỡ ăn cắp là sao?”.

“Nhưng từ chiều hôm kia tới rày con tui mới được có một bữa cháo loãng!” – Cha lí nhí.

Tôi cởi truồng ngồi bệt dưới sân kho nhìn lên thấy cha ròng ròng nước mắt. Thế mà rồi tôi cũng lớn khôn, thứ lớn khôn được đổi bằng mồ hôi nước mắt của người khác, mặn chát. Mảnh vườn ấy gắn liền với bao kỷ niệm ấu thơ. Những ngày mẹ đi chợ huyện, anh em tôi chơi tha thẩn trong vườn. Chúng tôi chơi trốn tìm sau bụi chuối, khóm tre. Tôi vừa chơi vừa hóng ra ngõ ngóng mẹ về. Thằng em trai mải miết chơi trốn sau bụi chuối rồi ngủ luôn lúc nào không hay. Cha đi cày về buộc trâu vào gốc khế rồi bế nó vào nhà đặt lên phản, nó choàng dậy gào: mẹ ơi, con đói! Cũng từ trong mảnh vườn này bước ra, tôi gặp cô bé hàng xóm trên đường đến lớp và cả hai cùng sánh bước. Những ngày chiến tranh bom đạn mịt mù, tôi vào bộ đội. Hết chiến tranh quay về, không nghề ngỗng, lại mảnh vườn này nuôi tôi. Tôi trồng thật nhiều rau, sáng sớm tinh mơ hai cha con đạp xe chở rau xuống chợ bán. Dáng cha già lọm khọm cong cong hình dấu hỏi nhạt nhòa trong sương sớm. 

Trong khi tôi đang thổn thức nghĩ về người cha thân yêu thì đám mây vẫn đứng đó như một lời thách thức. Tôi hơi hoang mang, ngồi thụp xuống cạnh gốc khế giữa vườn quan sát. Đám mây này không lớn lắm, thực tế thế, nhưng nó đủ che mất quầng sáng mặt trời trên khu vườn của tôi và một ít diện tích mấy nhà bên cạnh. Nó đứng đó, màu xám. Tôi nhìn nó, hình như nó cũng nhìn lại tôi bằng con ngươi mọng nước, thứ nước mặn mặn, tanh tanh. Tôi cố vắt trí tưởng tượng của mình để thử hình dung xem nó giống cái gì, nhưng thật là khó khăn, tôi vốn rất dốt món này, giàu trí tưởng tượng phải là những người thông minh, mà tôi lại không ở trong số đó. 

Nó, đám mây ấy, là một đám lổn nhổn, không tròn, không phải bầu dục, gần giống đụn rơm để lâu ngày ngoài vườn bị mục ra, vương vãi, chỗ dày, chỗ mỏng. Đúng rồi, nó hao hao giống đụn rơm, nhưng nó không phải là đụn rơm. Tôi căng mắt quan sát, lại thấy nó gần giống mặt một con chó ngao, ừ, con chó ngao thật lớn đang nhăn mặt gầm gừ. Những đám lông xù lên dữ tợn. Tôi thấy lo cho mảnh vườn của mình quá. Đám mây sẽ đứng lại ở đây, che mất ánh mặt trời, thì những bông hoa, chúng sẽ héo mất, nhất định thế. Tôi nói: Đụn rơm kia, mày đi chỗ khác chơi! Nó vẫn không nhúc nhích. Tôi nói: Con chó ngao kia, mày đi chỗ khác chơi! Nó vẫn im lặng. 

Không có cách nào khác! Tôi thấy mình nhỏ bé và bất lực quá. Mảnh vườn thân yêu rõ ràng là của mình mà không bảo vệ được nó, còn gì bất lực và nhục nhã bằng! Chỉ tội nghiệp cho mảnh vườn của tôi, những cánh hoa tim tím buồn cúi mặt xuống, không cười. Đất dưới chân chúng cũng im lặng, một nỗi u ám không tên. Tôi thấy mình cần có một hành động gì đó với chúng. Tôi ngồi xuống bên khóm lưu ly, đỡ những cành hoa mảnh khảnh lên, an ủi, vỗ về: “Không sao đâu, rồi đám mây sẽ trôi qua, bầu trời sẽ xanh và nắng sẽ đẹp thôi mà!”. Khóm hoa vẫn im lặng, hình như chúng không tin tôi thì phải. Những bông hoa thường không tin vào những lời nói suông kiểu cách, cha từng dạy thế. Tôi ngồi bệt xuống đất, đất vẫn lặng im. Chợt có một đốm trắng bạc ngọ nguậy dưới lá cây, à, là một con sâu! Chăm chú quan sát mới phát hiện ra dưới tán lá mào gà kia có cả một đám sâu, nâu nâu, xám xám. Chúng tất bật làm công việc gặm nhấm của mình. Những chiếc lá sần sùi, cuống lá nổi u, đau xót. Tự dưng có cảm giác bực tức chen lấn vào, tôi nói: Lũ sâu kia, ai cho chúng mày gặm nhấm vườn tao? Chúng không thèm trả lời. Tôi nói, tao là chủ ở đây. Chúng nó vẫn im lặng. Tôi gò lưng lật từng tấm lá để bắt sâu nhưng sâu nhiều quá, bắt không xuể. Bắt được một lúc, nản quá lại thôi.

Đám mây hình như vẫn chưa có ý định bay đi. Trời đầu thu ít gió, hoặc có một nguyên nhân nào khác nữa mà tôi không thể biết. Đám mây đang bắt đầu có sự thay đổi. Cái mặt con chó ngao từ từ duỗi ra, dài ra, ngoằn ngoèo. Ừm, mày biến đi, thay hình đổi dạng mà làm gì. Nó vẫn không nghe và tiếp tục dài ra, uốn khúc. Ô hay, bây giờ nó lại giống con rồng! Được, con gì cũng thế, nhưng mày nên biết điều mà biến đi. Nó không biến mà sà thấp xuống, ngay trên đầu tôi, trên mảnh vườn. Hình như có vài hạt mưa đã bắt đầu rơi xuống, đúng mưa thật rồi. Tôi đưa tay ra đỡ lấy hạt mưa vừa rơi xuống.

“Bằng cách nào mày xuống được đây?”.

“Không biết, thả lỏng cơ thể và nhắm mắt lại, thế là bay”.

“Tao muốn bay lên chỗ mày vừa ở, trên đám mây, được không?”.

“Không biết, thử xem sao”. 

Ờ, thì cứ thử xem sao.

Tôi vận khí, giữ nhịp thở thật bình thản, rồi nhắm mắt lại. Thấy cơ thể mình nhẹ bẫng. Thế là có thể bay lên được rồi. Lên đến nơi rồi sẽ làm gì? Chưa biết. Nhưng phải lên bằng được. Và tôi thấy mình đang từ từ bay lên. Được khoảng mười nhịp thở thì tôi từ từ mở mắt ra. Nhìn xuống dưới chân, hàng xóm đã đứng chen chúc dưới đất, họ nhìn lên, chỉ trỏ, bàn tán. Tiếng ồn ào vọng lên cao. 

“Cái gì thế?”.

“Nó bay!”.

“Làm sao mà bay được?”.

“Không biết!”.

“Hay thánh nào về nhập?”.

“Xuống đi, ngã gãy cổ, thằng tâm thần!”.

Tôi cười, nói vọng xuống:

“Không sao, tôi đi đuổi đám mây, đuổi xong xuống liền”.

Đám đông dưới đất mỗi lúc lại càng đông, lổn nhổn như một lũ kiến. Lũ kiến la hét ỏm tỏi, có con nhảy choi choi lên thích chí, có con nhặt đất ném theo. Tôi mặc kệ chúng. Tôi phải lên cao. Và tôi đã lên đến nơi mình muốn đến. Ngồi lên lưng con rồng nước màu xám tro, tôi hét to:

“Tại sao mày muốn làm hại khu vườn?”.

“Nhưng khu vườn nào?” – Nó hỏi lại

“Dưới chân mày đó”.

“Không biết nó, cũng không quen mày, không làm hại ai cả. Đất dưới chân, nước cũng dưới chân, đều không của riêng ai”.

“Thế mà tao cứ tưởng. Nhưng mày là đụn rơm hay con chó ngao hay là con rồng?”.


“Nhưng tao không muốn mày lượn lờ trên khu vườn”.

Nó không thèm trả lời tôi, hình như nó đang rùng mình, đang muốn hất tung tôi xuống. Nó có sức mạnh ghê gớm. Tôi hoang mang, chưa bao giờ tôi lên đến độ cao này, kể cả trong mơ. Tôi run, mót tiểu. Tôi tè luôn ra quần. Tôi có cái tật xấu ấy không sao bỏ được. Bỗng có tiếng nói trầm đục vang lên đâu đó từ trong đám hơi nước trên mình con rồng:

“Con của ta, mày lên đây bằng cách nào?”.

Giọng nói rất quen, đúng là giọng của cha, không thể nhầm được. 

Tôi gọi to: 

“Cha ơi!”.

 Cha nói: 

“Đừng sợ, nếu sợ hãi con sẽ rơi xuống địa ngục!”.

“Làm sao mà cha ở đây, trên lưng con rồng chết tiệt này?”.

“Không phải rồng đâu, nó là đám mây bằng hơi nước, bằng máu nữa, máu của hàng nghìn năm chưa tan hết. Có rất nhiều con mắt trên này. Chết rồi con sẽ biết. Đây không phải là địa ngục, cũng không là thiên đường. Đây là nơi trú ngụ cuối cùng của đàn chim trước khi bay về đến đích”. 

“Con muốn đuổi đám mây ra khỏi khu vườn của cha” – Tôi hét giữa mây mù.

“Khó đấy, một mình con thì không đủ sức. Con hãy cầm cái này về đặt cạnh gốc khế, nó thấy sẽ tránh”.

“Nhưng con không nhìn thấy cha?”

“Hãy nhắm mắt lại con sẽ thấy”.

Tôi nhắm mắt. Cha từ từ bước ra trong đám hơi nước tanh tanh. Trời ơi, chỉ là một bộ xương trắng hếu! Chỉ thấy đôi mắt là rất quen, như ngày cha còn sống, không hề thay đổi. Cha nói: Con đừng sợ, xung quanh cha, ai cũng như nhau, trắng là xương, đen là máu! Chỉ có con mắt nhìn là sự thật. Tôi quan sát kỹ, trời ơi, bao nhiêu là mắt. Những đôi mắt trân trối nhìn tôi không chớp. Có những đôi mắt già nua với những nếp nhăn tua tủa xung quanh. Có những đôi mắt trẻ thơ nhìn muốn khóc, muốn hôn. Có những đôi mắt phụ nữ đắm đuối trầm tư. Có những đôi mắt nhìn quen quen, ngờ ngợ như đã gặp một lần nào đâu đó. Những cặp mắt như sao, như lá trôi quanh tôi. Đâu là đôi mắt của Ngọc, cô bé láng giềng chết vì bị bom trên bến phà năm ấy? Đâu là đôi mắt của em trai tôi hy sinh trên trận địa biên giới năm bảy chín? Tôi cuống cuồng tìm kiếm nhưng không thể xác định được. Nhiều mắt quá, nhiều sao và lá quá, chúng lại chuyển động vần vũ không thôi. Họ lên đây từ khi nào, trong những hoàn cảnh nào? Tôi làm sao biết được. Cha đưa cho tôi một vật tròn tròn, nhẵn nhẵn:

“Hãy đặt nó trong vườn, có thể chúng nó sẽ sợ mà tránh xa”.

Tôi cầm lấy, không xác định được nó là cái gì, trong bụng nghi hoặc, cái này thì liên quan gì đến đám mây kia? Liệu cha có nói thật không nhỉ? Nhưng tôi không có đủ thời gian để thắc mắc thêm nữa. Hơi nước đã mềm nhũn. Cha tan biến vào đám hơi rối rắm ấy. Đôi mắt tan biến như lá mùa thu vừa bay liệng vừa chìm nghỉm trong sương mờ. Không kịp nói thêm lời nào nữa. Tôi tuột dần khỏi lưng con rồng, nghe nước thấm vào đít quần rin rít.  

Và bắt đầu trở lại mặt đất. Đàn kiến to dần, to dần. Đến khi phân biệt được từng người thì cũng là lúc tôi ngã oạch xuống đất, trong tay vẫn khư khư giữ lấy vật tròn nhẵn. Lũ trẻ trong xóm hoan hô cực lực. Có bao nhiêu sức chúng hét thành tiếng hết:

“Thiên tài, thiên tài!”.

“Trên cả tuyệt vời!”.

“Siêu nhân!”.

Mấy bà hàng xóm chăm chăm nhìn vào tay tôi, hỏi dồn:

“Cái gì đó? Vàng hay đồng đen phải không?”. 

Tôi trả lời không biết và đem cái vật lạ ấy đặt giữa khu vườn, bên cạnh gốc khế rồi ngồi thở dốc. Quả là rất mệt. Mệt hơn cả làm chuyện ấy với vợ. Gã hàng xóm mắt chột nhìn trân trối vào vật lạ, hỏi: 

“Bán cho tôi nhé!”.


Hắn ta lại gần và sờ nắn rất lâu. Hắn nói với mọi người, giọng tự tin của một tay chuyên gia buôn đồ cổ:

“Đó là một viên đạn, chính xác là một đầu đạn làm bằng đồng ít nhất là từ ba thế kỷ trước! Ông giữ cẩn thận nếu không là mất đấy”.

Sau đó có rất nhiều người đến xem, mỗi người kết luận một kiểu, người bảo nó là mảnh thiên thạch, dạo này các hành tinh trong vũ trụ hay chạy lung tung, va vào nhau vỡ ra rơi vãi tung tóe khắp nơi. Cũng có người bĩu môi nhăn mũi bảo, đó là cục đá, bọn lừa đảo dạo này rất thích dùng chiêu lừa đồng đen. Tôi không cần biết đó là cái gì, biết làm gì cho mệt. Chỉ biết, từ khi đặt nó dưới gốc khế thì những đám mây u ám không còn lởn vởn trên khu vườn nữa. Nắng chan hòa hơn cả nắng ngày xưa. Lũ thược dược, mào gà tự tin vươn cành khoe sắc. Bọn sâu cũng lủi đâu mất. Mỗi lần bước chân ra vườn, lưu ly cười hớn hở, hoa cúc vàng lẫn vào ánh nắng thiết tha, trìu mến nhìn tôi. Tôi ngồi dựa vào gốc khế, xoãi chân kéo điếu thuốc lào. Làn khói trắng vương vào khóm cúc chuyển sang màu xanh thơm ngời ngợi. Lâu lắm rồi tôi mới được thấy lại một làn khói xanh đẹp đến thế. Lần đầu tiên là làn khói trên chái bếp nhà tôi năm mười sáu tuổi. Mẹ nấu cơm khi tôi đang đứng dưới gốc cây bên nhà chia tay Ngọc lên đường ra trận. Lần thứ hai là làn khói trên nòng khẩu tiểu liên khi tôi vừa kéo hết một băng đạn vào phía cửa rừng Đắk Xút sau khi chôn xong đồng đội cuối cùng. 

Thế là tôi đã đuổi được đám mây, xua đi nỗi u ám bủa vây khu vườn. Nhưng kể từ đó, tôi mắc phải một hội chứng lạ. Thỉnh thoảng đang đi trên đường tôi lại muốn bay lên, nhưng không bay được, thành ra vừa đi vừa nhảy choi choi kiểu kangaroo, đến là khổ! Lũ trẻ trong xóm đi theo rồng rắn đồng thanh hét vang: Một hai ba bay lên! Bay lên nào, em bay lên nào… Thế mà tôi vẫn không tài nào bay được. 

Đám mây hình đụn rơm hình con chó ngao và con rồng không còn nữa. Thỉnh thoảng chỉ thấy một dải hơi sương mỏng như làn khăn voan lượn qua khu vườn, đẹp như trong một bức tranh. Tôi chợt sững người khi nhìn thấy trong làn sương tinh khiết ấy đôi mắt quen thuộc của cha và nhiều đôi mắt khác nhìn đăm đắm.

Nguyễn Văn Thiện
Born: 1975
Home town: Anh Sơn – Nghệ An
Master in Comparative Literature and Critical Theories
Currently a high school teacher, and a prolific writer.
Editor of Chư Yang Sin (Đắk Lắk) Art and Literary Journal.

Nguyễn Thị Phương Trâm, the blogger, poet, and translator, was born in 1971 in Phu Nhuan, Saigon, Vietnam. The pharmacist currently lives and works in Western Sydney, Australia.

Mưa sa

It’s an amazing feeling, to be able to do what you love. You’re on top of the world.

You’re the conqueror, just before your execution.

Em, với cặp mắt tự tin, buồn như mưa sa vào mùa lạnh. – Em thích nói chuyện với chị, được chứ? – Cậu bao nhiêu tuổi? Tôi thích chuyện gì cũng phải đâu vào đó, trên dưới vân vân. Cậu phải gọi tôi là cô, đúng không. 

Viết gì bây giờ, làm sao nghi dấu hết từng ký tự cuộc tình này của chúng tôi. Tình yêu của chúng tôi là “an act of nature”, là một sự bùng nổ của tạo hóa. Cảm hứng của tôi trong cuộc sống là những cơn cảm hứng bất ngờ, như những con sóng thần không cách nào ngăn trở. Ào ạt và ào ạt những cơn mưa. Tôi vừa nứng vừa khóc đúng hơn là vừa khóc vừa cười. 

Tôi nghĩ đến người tình của tôi đang hùng hục giữa hai chân dài của người con gái nửa tuổi tôi, tôi vừa nứng vừa muốn phát điên với cơn thịnh nộ, tôi muốn bóp cổ nàng cho đến khi nàng tắt hơi, màu của nàng lợt đi, da của nàng chỉ là một màu xám xịt của sự chết.

Buồn là những ngày tôi sẽ không bao giờ được yêu em. Nhe nhẹ buồn như tiếng gõ đều đều của những ngón tay lướt qua lại trên bàn phím.

Lách tách, lách tách những nốt nhạc của mưa trên mái tôn nhà ông bà cụ đã theo nhau đi trong vài tháng. Bên kia hàng rào nâu nhôm gần hai thước, họ đã yêu nhau bằng cách nào nhỉ? Bằng những bông hoa màu vàng vươn lên ngóng mặt trời trên giàn mướp, hay bằng những múi gai đỏ thẫm hoa hồng rướm máu. Những nốt nhạc tanh mùi máu, hoa loãng ánh sáng mặt trời. 

Năm mươi tuổi là một con số quá lớn đối với tôi, khi nhắc đến đề tài yêu đương. Hồi xuân là một thứ cliché sến sẩm. Em là một nhiệm mầu tôi thường hay phá phác nhắc đến, nhưng tôi không bao giờ nghĩ có thể xảy ra trong cuộc đời tôi. Vì tôi luôn dựa vào bản chất thực dụng của mình. Những lần vấp ngã, tôi đã vừa lết vừa bò dậy, một mình đứng vững, một mình xoay sở. 

Tôi nghĩ đến những người đàn bà như tôi, tôi là một người đã thích ngồi thầm cười họ. Tôi đã nở ra những nụ cười hạnh phúc tuyệt vời, tại sao? Tại vì tôi hơn họ nhiều? Tôi đã là một người vợ hoàn hảo? Hai mươi bảy năm sống song song với một người đàn ông hiền và đẹp. Những cơn thịnh nộ đã được hòa giải với những phép màu của Thượng Đế. Những lời khôn ngoan tôi không biết từ đâu ra, đã được thốt ra từ môi tôi. Chúng tôi đã hứa với nhau từ những năm đầu là không bao giờ đem những cơn thịnh nộ vào chăn. 

Gió lạnh từ biển Tasman giội qua cửa sổ từng cơn, bất chợt đem theo những cơn mưa sa. Tôi nhớ em.

Kiếm gì trong những trang giấy không có chúng ta, tôi không tiếc những ngày xưa chưa được yêu em. Gió giao mùa, đổi lòng chăng, con của chúng ta sẽ là những nạn nhân của tình yêu tôi dành cho em. Em đã yêu bao nhiêu người rồi không phải là vợ của em? Sự tò mò của tôi theo đuổi tôi trong những ngày nghỉ giữa tuần, ngâm trong từng ngụm rượu vang đỏ sậm đặc như máu. Những chùm nho đậm mùi men, chín trong chai trước những năm em rơi từ bụng mẹ. Nhưng tôi sẽ không bao giờ tiếc, không bao giờ hối hận một ngày tôi được yêu em. 

Nguyễn Thị Phương Trâm, the blogger, poet, and translator, was born in 1971 in Phu Nhuan, Saigon, Vietnam. The pharmacist currently lives and works in Western Sydney, Australia.

the dissertation of a rose

A short story in Vietnamese by Lê Vĩnh Tài
Translator: Nguyễn Thị Phương Trâm
Art: Đinh Trường Chinh


You receive news of the blooming of an unregulated flower, your latest investigation.

You watched the petals open slightly then closed in a whirl, sprouting a tiny bud, conjuring crude imagery. You took pictures and sent them straight away to your team leader for further study. His message: “Are these the actual photos taken by you? You haven’t altered it in any way?”.

“Yes, that’s correct.” You replied.

“You must detain the person that has planted the flower immediately.” He ordered.

Stopping whatever you set out to do for the day, you secured your helmet on the bike before heading off. A dozen curious onlookers surrounded the flower while you took more photographic evidence, before pressing the buzzer for the owner of the flower.

“Yes, I’m coming.” A voice answered from inside.

You said: “I am an agent from the Department of Cultural Environmental Land Protection. I need to speak to the person who planted the flower.”

“Yes, that’s me.” The same man answered.

You lowered your voice: “May I come in?”.

As you enter the foyer, a man in an old woollen cardigan greets you, his scruffy long hair made him looked like an artist. He shook your hand, his hand was soft, it was shaking a little.

You began with: “Are you aware that your flower is…”

“…has bloomed against regulation, I know.”

“Then, why did you plant it?”.

He smiled politely. “Would you like a seat? I’ve just brewed a fresh pot of coffee.”

More sternly, you said: “All I need is a simple answer.”

The smile on his face disappeared. “Today is my daughter’s fourteenth birthday. She’s playing outside. She has never seen flowers.”

“Are you not aware of how such lewd images may affect people?”

He shook his head: “Brides may officially use flowers at a wedding. And since I’m a biologist, my work allows me to help buds to form petals and bloom.”

You’re aware he’s babbling like the usual instigators of all kinds of transgression. And it annoyed you: “So you mean to say, instead of a flower, you should be allowed to place a bomb in your garden? Don’t you have any regard for the peace of this community?” But it seemed he had stopped listening to you.

You continued: “Who’s your supplier for these seeds?”.

His silence pointed towards an accomplice, coy: “The world is changing, one day you will find yourself not wanting to deny your daughter to growing up without the experience of ever seeing a rose. It looks as though it’s bleeding. It reminds young women of their menstruation.”

You made up your mind then after the unrefined remark. You decided there and then to immediately detain him: “You are now in custody for the violation of code 2, article 22 of the National Image Exploitation Code of Conduct.” You know he won’t resist as you escort him from his property.

Your investigating team was already outside, pulling the each vulgar petal from the flowers.

“Hey, please stop!” He shouted at them: “Please take me, don’t take their petals.”

You passed him onto another officer. He continued to struggle, pleading: “I had carefully selected the seeds. The flowers do not exude such imagery; it is your eyes that deceive you, gentlemen. Please have faith in the roses. They are innocent.”

The officer in charge had already blindfolded him and pushed him into the windowless armoured vehicle. 

The growing crowd outside were increasingly more nervous, they’re aware that the expletive, the lewd imagery or threats, were unsubstantiated. They know, you’re good at planting evidence. They stared at you, chastising you: “My god, and you call yourself an associate professor, a doctor…”.

His daughter was momentarily crying, calling for her father: “Papa…”

You return to your work. The flowers packed away in the ute, all mangled and ready to be burned, you made a final inspection of the garden. Amongst the scattered soiled dust in red and yellow, a tiny light green speck caught your eye. You bent over and picked it up.

You were dazed by the surprise of the newly found seed.

“Hey,” you shouted at your team of investigators.

Some of them turned: “Yes, is everything okay?”.

You felt the tears at the corner of your eyes, as you placed the seed in your hand. It looked like the wings of an insect, with a plump tummy in between. Long ago, you used to spend all day playing with them, you would throw them in the air, and wait for them to spin as they fell slowly like a tiny helicopter, forgetting your mother was waiting for you to come home for dinner.

Under the rules and regulations, the seeds have to be destroyed with the flowers, but within your sudden epiphany, you realized, that some seeds can change the world. “We may be onto something here,” you said, your team was too busy with other concerns. They no longer pick flowers. They were more than aware that they were criminals, not biologists. “What if one day we find that we have made a mistake? What if the roses were not crude as we have made them out to be? Why were we so obsessive or were we brainwashed by an odd nefarious ideology?” you mumbled beneath your breath as you held tightly onto the seed. “We’re wrongfully alarmed. After so many false alarms, we have caused more harm.” You spoke as though you were crying, while the armoured car was already almost out of sight.

You went looking for the young girl after pocketing the few remaining seeds, you found her talking and laughing to herself in one corner of the garden. After they’ve taken her father, she’s lost her mind. But she’s ever wailing: “No, no…” deceivingly like you after causing such an incredible amount of pain to others.

You realised the garden like your imagination is now decimated after the vicious attack, as were the soft flowers in your tears. The only hope possible were the few seeds left in your pocket, they may eventually bloom and bleed from your very heart, dampening the chest of those onlookers.

You look at the young girl once more, because you knew she and the garden with the flowers shall disintegrate like the mist upon the touch of the legendary light from the seeds, ruby red like blood upon the left chest pockets of the innocent, now watching you.



Bạn nhận được tin báo về một đoá hoa nở trái phép, và bạn phải đến điều tra.

Bạn thấy mấy cánh hoa hơi hé mở, rồi xoắn lại, nhú ra như một cái mồng, gợi cho bạn một hình ảnh tục tĩu. Bạn chụp ảnh và gửi cho trưởng nhóm nghiên cứu. Anh ấy nhắn tin: “Đó có phải là những hình ảnh thật không? Bạn không lắp ghép đấy chứ?”

“Thật.” Bạn trả lời.

“Bạn có thể bắt giữ người trồng hoa.” Anh ấy ra lệnh.

Bạn lập tức dừng lại, bỏ mũ bảo hiểm và bước khỏi xe máy của mình. Hàng chục người hiếu kỳ tụ tập quanh đoá hoa khi bạn chụp thêm một số ảnh làm bằng chứng, sau đó bấm chuông nhà người trồng hoa.

“Vâng, tôi ra ngay đây.” Có tiếng trả lời.

Bạn nói: “Tôi ở Cơ quan Bảo Vệ Cảnh Quan Môi Trường Văn Hoá, tôi cần nói chuyện với người trồng hoa.”

“Đó là tôi.” Vẫn giọng anh chàng ấy.

Bạn hạ giọng: “Tôi có thể vào nhà được chứ?”

Bạn đi qua tiền sảnh. Người đàn ông đón bạn mặc một chiếc áo len cũ, tóc tai xù ra trông hơi nghệ sĩ. Anh ta bắt tay bạn. Bàn tay anh ta mềm và hơi run.

Bạn nói: “Ông có biết hoa của ông là…”

“… Nở trái phép, tôi biết.”

“Vậy tại sao ông lại trồng nó?”

Anh ta mỉm cười một cách lịch sự: “Bạn muốn ngồi xuống một chút không? Tôi có cà-phê nóng.”

Bạn nghiêm giọng với anh ta: “Những gì tôi cần là một câu trả lời.”

Nụ cười trên môi anh ta vụt tắt: “Hôm nay là sinh nhật thứ 14 của con gái tôi. Nó đang chơi ở ngoài sân. Nó chưa bao giờ nhìn thấy một đoá hoa.”

“Ông có biết các hình ảnh tục tĩu khi đoá hoa nở sẽ ảnh hưởng đến mọi người như thế nào không?”

Anh ta lắc đầu: “Các cô dâu dùng hoa để chứng minh tính hợp pháp của một cuộc hôn phối. Còn tôi là một nhà thực vật học, tôi làm việc chỉ để đoá hoa nở ra những cánh hoa.”

Bạn biết anh ta bắt đầu lòng vòng như bao kẻ phạm tội khác. Bạn gằn giọng: “Nói như ông, thay vì đoá hoa, ông cũng có thể đặt một quả bom trong vườn của mình? Ông không cần gì đến việc giữ vững sự ổn định à?” Nhưng dường như anh ta không còn lắng nghe bạn.

Bạn hỏi tiếp: “Ông nhận hạt giống từ đâu?”

Anh ta im lặng như thể có đồng phạm, rụt rè: “Thế giới đã thay đổi, một ngày nào đó bạn sẽ không muốn con gái của bạn lớn lên mà không thấy một đoá hoa hồng. Nó như đang chảy máu. Nó nhắc các cô gái về kinh nguyệt.”

Bạn thấy sự thô lỗ trong lời khai như vậy là quá đủ. Bạn nói: “Ông bị bắt vì vi phạm mục 2, khoản 22 của Bộ luật kiểm soát Sự Tuyên Truyền Làm Xấu Hình Ảnh Của Đất Nước.” Bạn biết anh ta không dám cưỡng lại, và bạn dẫn anh ta ra cửa.

Nhóm nghiên cứu của bạn đã đến, họ đang vặt bỏ những cánh hoa nhú ra gợi lại hình ảnh tục tĩu.

“Ôi, không!” Anh ta hét lên: “Hãy bắt tôi, nhưng đừng vặt bỏ những đoá hoa.”

Bạn trao anh ta cho một người có trách nhiệm. Anh ta vẫn cố giãy giụa: “Tôi đã chọn hạt giống cẩn thận. Đoá hoa không gây ra hình ảnh như vậy, chỉ là con mắt của các ông. Hãy tin ở hoa hồng. Nó vô tội.”

Người có trách nhiệm đã bịt mắt anh ta và đưa vào một chiếc xe thùng bịt kín.

Đám đông bên ngoài hàng rào hồi hộp, họ cũng biết rằng lời nguyền, các hình ảnh tục tĩu hay mối đe dọa… chắc chắn là không có. Họ biết bạn chỉ giỏi bịa chuyện. Họ nhìn bạn, kêu lên: “Trời đất ơi, vậy mà cũng là phó giáo sư phó tiến sĩ…”

Con gái của anh ta cũng bật khóc, nó kêu lên: “Bố ơi…”

Bạn quay lại công việc của mình. Khi các đoá hoa được chất lên, nhàu nát trên chiếc xe tải để mang đi đốt, bạn kiểm tra lại lần cuối cùng. Giữa những hạt bụi bẩn màu đỏ lốm đốm vàng, có chút xíu màu xanh nhợt nhạt của chồi non nhú hé. Bạn cúi xuống và nhặt nó lên.

Bạn ngớ người ra vì biết đó là một hạt giống.

“Này,” đến phiên bạn hét lên với nhóm nghiên cứu của bạn.

Có người trong số họ quay lại: “Gì thế?”

Bạn gần như khóc, bạn nâng niu hạt giống bạn vừa nhặt được trên tay. Nó giống như cánh một con côn trùng, giữa có cái bụng phình ra. Ngày xưa, bạn đã từng chơi trò ném chúng lên trời và xem chúng quay tròn, xoay tròn, lơ lửng rơi xuống chầm chậm như một chiếc máy bay trực thăng nhỏ xíu, quên cả mẹ chờ cơm.

Theo quy định của nhóm nghiên cứu thì cả hạt giống cũng phải bị đốt bỏ, nhưng bạn biết, có những hạt giống có thể thay đổi thế giới. “Chúng ta đã tìm thấy một cái gì đó,” bạn nói, và nhóm của bạn bắt đầu do dự. Không ai dám tiếp tục ngắt hay bẻ hoa. Họ thừa biết, không phải anh chàng trồng hoa mà chính họ đang phạm tội. “Nếu một ngày nào đó chúng ta phát hiện mình sai lầm? Nếu những đoá hoa không phải là hình ảnh tục tĩu như chúng ta đang nghĩ? Chúng ta bị ám ảnh bởi điều gì, ma quỷ hay lý tưởng xỏ lá trong đầu chúng ta?” Bạn thì thầm với cả nhóm trong khi vẫn nắm chặt hạt giống. “Chúng ta đã báo động sai. Quá nhiều báo động giả biến chúng ta thành báo hại.” Bạn nói như khóc, trong khi chiếc xe thùng bịt kín đã chạy tít xa.

Bạn nhét mấy hạt giống vào trong túi áo của mình và đi tìm cô gái đang nói cười một mình ở trong vườn. Sau khi người ta dẫn bố của cô ấy đi, cô gái ấy cũng phát điên. Nhưng cô gái ấy không bao giờ hét lên: “không, không…” nhằm chối tội sau khi gây ra biết bao tai họa cho người khác như bạn.

Bạn biết khu vườn sau trận càn hung hăng và tưởng tượng của bạn bây giờ xơ xác như những đoá hoa mềm trong nước mắt. Chỉ còn hy vọng vài hạt giống sót lại từ túi áo bạn sẽ nở ra như máu tràn ra khỏi trái tim, ướt ngực áo những người đang xúm lại nhìn.

Bạn nhìn cô gái lần nữa, vì bạn biết chút nữa cô gái ấy sẽ cùng với khu vườn và những đoá hoa vỡ tan như sương mù gặp nắng huyền thoại của những hạt giống, đỏ như máu trên túi áo của những người vô tội oan ức, đang nhìn bạn.

Lê Vĩnh Tài, the poet and translator born in 1966 in Buon Ma Thuot, Daklak, Vietnam. The retired doctor is still a resident of the Western Highlands and a businessman in Buon Ma Thuot.

Nguyễn Thị Phương Trâm, the blogger, poet, and translator, was born in 1971 in Phu Nhuan, Saigon, Vietnam. The pharmacist currently lives and works in Western Sydney, Australia.

I don’t know what I did, can you explain it to me?

A short story in Vietnamese by Lê Vĩnh Tài
Translator: Nguyễn Thị Phương Trâm
Photographer: Nguyễn Thị Phương Trâm

I’m trying to deal with the cracks all over my body, so please try not to break me.

I once had a bottle on a wall. It was a brilliant green. I’m fairly sure it was the loneliest bottle I’ve ever seen. It’s all alone on the wall, day and night. As I look out the window, it’s always within my point of view. Then one day, there was this cat, it appeared out of nowhere, bumped into the bottle on the wall and the bottle fell. When the bottle hit the ground, the noise was unbelievable, it was very loud.

Bits of green shattered shards of glass were scattered everywhere, all over the ground. Soon after, I could hear the cat crying, I knew then, it was injured. I saw with my own eyes its paws were sticky with dirt and blood. The bottle to begin with was harmless on the wall, only a bump and it was dangerous.

I watched you smile at me in the huge chair, as your fingers played with the soft strands of hair on your head. You reminded me of the green glass bottle on the wall. It was harmless to start with, but now you’re the cause of my pain.

Now, each time I look at the wall, I’m full of regret, I’m breathless as the gap between heaven and earth closes up. Hence, when I had turned my head to look at you, I was confused, I don’t know what was happening, I didn’t know how all this had come to be, I began to fall the moment I saw how the heavens were moving further and further away.

Thus, for a long time I couldn’t write, I could not compose a single poem, because I had so much time and none at all, all at the same time. In truth, I had nothing to say, what I wanted to say, brought me no joy. My fingers continued to noisily tapped on the keyboard but I had no idea what I was typing. The constant tapping on the keyboard sounded like the reverberating shattering sound of a glass bottle hitting the ground. You said: it sounded like life.


September 2022


cơ thể tôi đang đối phó với những vết nứt, nhưng bạn đừng làm tôi vỡ vụn.

vì đã từng có một cái chai trên tường. Nó rất xanh. Tôi dám chắc đó là cái chai xanh cô đơn nhất mà tôi từng thấy. Nó lẻ loi trên tường, cả ngày lẫn đêm. Khi tôi nhìn ra cửa sổ, nó luôn ở trong tầm mắt của tôi. Rồi một hôm con mèo xuất hiện, vô tình đã chạm vào làm nó rơi khỏi bức tường. Khi cái chai rơi xuống, nó tạo ra một tiếng kêu rất lớn.

những mảnh vỡ của cái chai màu xanh lá cây rải trên khắp mặt đất. Sau đó, con mèo kêu lên và tôi biết nó đã bị thương. Rõ ràng tôi thấy bàn chân của nó dính đầy máu và bụi bẩn. Cái chai lúc đầu không nguy hiểm chút nào nhưng sau một cú va chạm và rơi, nó trở nên rất nguy hiểm.

tôi nhìn bạn mỉm cười với tôi trên chiếc ghế bành lớn, những ngón tay của bạn lướt qua những lọn tóc mềm mại của bạn. Bạn làm tôi nhớ về cái chai màu xanh lá cây. Ban đầu, bạn vô hại, nhưng bây giờ bạn làm tổn thương tôi.

nếu tôi nhìn lên bức tường, tôi sẽ hối tiếc vì khi mặt đất đến gần bầu trời hơn sẽ làm tôi ngạt thở. Vì vậy, tôi quay nhìn lại bạn và nhớ tại sao mọi thứ lại thành ra như vậy, tôi đã rơi xuống ngay từ đầu khi tôi nhìn bầu trời xa dần.

do đó tôi đã không viết một bài thơ nào trong một thời gian dài, vì tôi có thời gian và tôi không có thời gian cũng trong cùng một lúc. Thật ra tôi không có lời nào để nói, những lời tôi cần nói, không phải là câu chuyện vui. Bàn tay tôi đã di chuyển các ngón tay lên bàn phím nhưng tôi vẫn không biết mình đang gõ gì. Tiếng gõ phím của tôi nghe như tiếng của các mảnh chai vỡ. Bạn nói: nghe giống như cuộc sống.

Lê Vĩnh Tài, the poet and translator born in 1966 in Buon Ma Thuot, Daklak, Vietnam. The retired doctor is still a resident of the Western Highlands and a businessman in Buon Ma Thuot.

Nguyễn Thị Phương Trâm, the blogger, poet, and translator, was born in 1971 in Phu Nhuan, Saigon, Vietnam. The pharmacist currently lives and works in Western Sydney, Australia.

long ago in the mountain

A poem in Vietnamese by Lê Vĩnh Tài
Translator: Nguyễn Thị Phương Trâm
Photography: Nguyễn Thị Phương Trâm


Her wrists were bright red, blood squirting like two tiny fountains. “Look at them,” she said.

I used a hand towel as a tourniquet, I tried to stop the bleeding.

“You don’t get it.” She screamed, angrily she proceeded to saw off her legs.

I stared at the empty space between her knees and her lower legs, gently I tried to mend the severed joints.

I tried to remember my blood type, just in case, the doctor asks for a blood infusion.

“That’s the best thing you can do for me?” She fell like a bird hit by an arrow.

I too fell, right down by her side. I noticed then that my arms had disappeared, they were completely drained of blood, below my knees were just white clouds.

I miss her.


December 2018


Cổ tay nàng màu đỏ, máu đang phun như một đài phun nước. “Hãy nhìn em,” nàng nói.

Tôi dùng khăn tay làm garô, cố hết sức cầm máu.
“Chàng không hiểu gì hết.” Nàng nói, giận dữ cứa tiếp ngang chân nàng.

Tôi nhìn khoảng trống từ đầu gối của nàng trở xuống, dịu dàng gắn lại cẳng chân cho cô ấy. Tôi đang cố nhớ lại nhóm máu của mình, phòng khi bác sĩ cần truyền máu.

“Đó là điều tốt nhất chàng có thể làm à?” Và như một chú chim bị trúng tên, nàng rơi xuống.

Tôi cũng rơi xuống, nằm bên cạnh nàng. Lúc này tôi mới biết cánh tay tôi đang biến mất vì đã chảy hết máu, phía dưới đầu gối tôi chỉ là một đám mây trắng.

Tôi nhớ cô ấy.

Lê Vĩnh Tài, the poet and translator born in 1966 in Buon Ma Thuot, Daklak, Vietnam. The retired doctor is still a resident of the Western Highlands and a businessman in Buon Ma Thuot.

Nguyễn Thị Phương Trâm, the blogger, poet, and translator, was born in 1971 in Phu Nhuan, Saigon, Vietnam. The pharmacist currently lives and works in Western Sydney, Australia.


A short story in Vietnamese by Tạ Xuân Hải
Translator: Nguyễn Thị Phương Trâm

Sòng bridge was a place completely devoid of people. If there was an emergency where someone had to cross the river, people would walk two kilometres downstream and use a different bridge. Or they would use a boat to cross. On a good day when the water was calm enough they would wade and swim. But they would never set foot on that bridge. Not sure since when, but the villagers have been afraid of it for so long, they would avoid it as though there was some kind of demon. Out of respect and fear, to appease whatever was there they erected an altar at the foot of the bridge, and called it their Lord. Their Lord’s curse had been passed on from generation to generation to the present date:

“A heel on Sòng bridge and it’s

Death to women at dawn

and death to men at dusk”

Sòng bridge lay there, asleep in the past, like someone who had suffered unbearable hardship, resting their head on their arms, legs sprayed out on the floor, not waiting or hoping for the want of anything any more, nor do they care to share their burden or need anyone to understand them.

But then one day, from a distant land came to the village across the bridge was a rather small framed elderly man. Instantaneously the excitement spread through the village, he’s going to die some afternoon soon. A number of people turned up at the old man’s rental home to warn him about the frightful curse. They had also added that he won’t die immediately, because our Lord needs time to wake up properly before delivering his most fitting punishment, a death more horrible than ever before. “Our Lord dislikes incessant repetition.” They said, “Our Lord is always prepared to cast the most horrific punishment of all.” They did all the worrying on the old man’s behalf, while he sat there puffing away on his cigarette, politely smiling as his wrinkly eyes fell wistfully always in the direction of the river. They pressed on and on about how it was not a laughing matter. They counsel that he should think about possible offerings at the altar at the foot of the bridge as an apology to their Lord, offerings might save his life, even though they weren’t sure that it would work. “But you have to try, rather than just wait here and die.”

Seeing how the old man would only smile, they figured it’s best to tell him about the ghastly deaths of those who had set foot on the bridge. “So, you’ve seen these deaths with your own eyes?” the old man asked. They panicked, but recovered almost immediately. They claimed that the village elders have witnessed such deaths and have passed on such knowledge to them. They recited a list of names. “You have to believe us, it’s all true.” But after seeing that he was still unaffected by it, it angered them. “He must think we’re children.” They mumbled under their breath. They left aggravated and angry. “Let him die!” they said. They believe it will happen, not only do they believe it will happen, but they hope that he would actually diel. They cursed him. “Then he’ll see!” They waved goodbye to each other before heading back to their homes.

The next day the entire village gathered in front of the old man’s house, anxiously they waited for the stupid and obstinately old guy to drop dead. They stood around in groups, out in the streets and would now and then look into the old man’s home. The old man sat at a wooden table out by the verandah, his eyes always staring at something on the table. Now and then he would lift his right hand to his mouth and inhale deeply on his cigarette. Sometimes he would smile to himself, and occasionally buried his face in both of his hands. Totally unaware of the people outside in the street, waiting for him to die. Then, thoughtless and careless, he dropped his glass on the tiles. The hollowed sound echoed through the crowd, startling them. “It’s happening.” The whispered. They were on their toes trying to get a better look. Some pushed their way towards the gate. They mumbled this and that into each other’s ears. The elderly women in the village burst out in prayers. Some closed their eyes, dare not look. The old man got up slowly from his chair, got a broom and swept the shattered glass together. Then he chucked the pile of broken glass into a bin nearby. Only then was he suddenly aware of the people standing outside, watching him. He smiled and nodded, greeted them, but no one responded. He placed the broom against the wall and returned to his table, lit another cigarette before again looking down at whatever it was as though nothing had happened at all.

The crowd grew more anxious as the sun began to fall. Some of the women were a bit disappointed because they had to leave to sort out their evening meal. “Give us a shout when it happens, yeah.” They nudged, urging anyone who stayed back. The kids were dragged home as well even though some of them refused to budge. Chucking a fit on the ground crying and screaming until the adults threatened them with – if they won’t leave our Lord will also come after them. A couple of dozen people remained, amongst them were a few village elders. They sat in a circle at the foot of a huge nacre. 

“The old guy will die right?” A baby-faced guy asked.

“He will die alright, it’s a matter of time. There’s no way of knowing when it will happen exactly, but it will happen. Maybe our Lord has not yet decided on what should be a fitting horrible death, since it has been so long.” An elder added. 

“What if our Lord has forgotten about his curse?” Cheekily another guy added.

“Blasphemy! Our Lord will never age!” An elder spoke up as he tapped his tobacco pipe on the ground. “Doesn’t matter how it will happen, but it will take place this afternoon.

A couple of them got to their feet to get a better look inside the old man’s house. But he was still staring at something in his hand on the table. They shook their heads and sat down again with the others. 

The horizon was smeared with darkness. The crowd had shrunk to about a dozen people. And nothing happened. The old man got up and started the preparation for his evening meal. The fire lit up his wrinkly tranquil peaceful face. The crowd by now was rather bored. They sat there passing around the tobacco bong, taking turns yawning. Some were slapping their legs trying to chase away the mosquitoes. A number of them took a last look into the old man’s house, wiped the dirt off their bum and left. By seven o’clock they were all gone. But throughout the night they were alert and anxious for any sound coming from the old man’s rental home. They were still hopeful that the strange old man from some far away place would succumb to the devastating horrible death, better late than never, they thought. They were as excited for the old man’s misfortune as they would have been for the spring festival. As they fell into a slumber filled with  indescribable anxiousness, filled with terrifying but satisfying dreams. 

The next day, then the day after that, the old man was as unaffected as the day he sat foot across the bridge. But to the villagers it was not good news. And of course there were a number of people who were unaffected by the whole thing. A number of people, especially the young, didn’t give the entire thing a thought. They had plenty of other interests which drew their attention. As for the little children, they had pretty much forgotten about the whole thing. But to some it wasn’t so simple. To them it was an unforgivable mistake. How could a stranger from an unheard of place be so disrespectful, dare step on the village’s age-old curse? And had not suffered from any repercussions? He had brought all this chaos upon the community. He had shaken not only the villagers faith but also that of the village elders. What happens when the young ones no longer listen to their elders? Curses will become obsolete, threatening the order of society itself. A man must pay for his crime. So, an emergency meeting was necessary. The man in question had to leave. He’s not human, he must be some kind of demon in human form. Why? Because even our Lord dare not punish him. He’s an abomination. He had managed to overcome our curse. He had managed to overcome our Lord. As for the villagers? What will happen to them when our Lord finally wakes up and takes it out on the innocent villagers like us instead? Our Lord will destroy the village if we continue to harbour his sworn enemy.

That afternoon, a number of them turned up at the old man’s home to announce the villagers’ decision. “It’s a fair decision.” They carefully observed his reaction. The elderly man sat there quietly staring out at the river, with a distant look in his eyes. “You must leave this afternoon, it has been decided, this very afternoon, remember that.” They repeated it a couple of times to make sure he had heard it, before they left him alone. The elderly man continued to look into the distance. Before he pulled out a small photograph from his pocket, smoothing it out carefully with both hands, lifting it up for a better look in a different light. He thought about his daughter, his wife. They died in an accident, leaving him alone in this life. He had often wanted to follow them, but was unsuccessful after the few times he tried to end his life. He no longer thinks about death. He left the city for the country, as far away as he could so he didn’t have to see any kind of auto vehicle, or car ever again. His feet had brought him to this beautiful idyllic village. He thought this is where he will live out the rest of his life, amongst the trees, rivers, and simple farmers. He had prepared himself spiritually and mentally to retire under this clean and generous horizon. But now it was no longer possible. He’s a sinner, or rather, they’ve insisted that he’s a sinner. He had dared to step on their curse, and disrupted the tranquillity of other people. He had wished often that the curse would come to fruition. Because for a long time now, death was not something to be feared any more, it was something he had accepted. It was something he desperately desired. Now he had to leave. He can not bear people’s hate, their fear. Even if he tries to stay, they will never leave him alone. His feet shook thinking about the road ahead. Exhausted, he went inside. Shoved his clothes into a beaten cloth bag, grabbed the faded bucket hat and put it on his head. For no reason at all, he suddenly had the urge to cross Sòng bridge one more time.

He followed the worned grass strewn path. The worn path long forgotten by people, lay there bearing the innumerable number of piercing needles upon its fresh. He is it, like the bridge, still wondering why it had been abandoned. They are there endlessly remembering the happy feet of the long gone days, waiting to be discovered by fresh new footsteps.

A few days later, they found the old man’s body washed up on a dry grass bank on the other side of the river. The villagers were quick to unanimously agree: The curse was finally fulfilled.

May 2022



Cầu Sòng là một nơi hoàn toàn vắng vẻ. Nếu có công chuyện thật sự cấp bách phải qua sông, người ta đi vòng xuống phía hạ nguồn khoảng hai cây số, ở đó có một chiếc cầu khác. Hoặc người ta chèo thuyền. Cũng có thể người ta bơi khi con nước hiền lành. Nhưng nhất định người ta không đặt chân lên cây cầu ấy. Không biết từ bao giờ, người ta kinh khiếp nó như kinh khiếp một con ác quỷ. Mà quả thật dân làng được kể lại rằng ở đó có một con ác quỷ trú thân. Để vỗ về và để tỏ ra kính sợ, người ta đã lập một cái am thờ ngay chỗ chân cầu, và tôn xưng nó là Ngài. Lời nguyền của Ngài vẫn còn được truyền lại đến tận hôm nay:

“Nửa bàn chân chạm cầu Sòng

Đàn bà chết sáng, đàn ông chết chiều”

Cầu Sòng nằm đó, ngủ trong quên lãng, như một con người đã đi đến tận cùng đau khổ, gối tay lên đầu và duỗi thẳng hai chân, thôi không đợi chờ, thôi không hy vọng, thôi không cần sự sẻ chia hay thấu hiểu của người đời.

Nhưng một ngày nọ, có một ông lão nhỏ thó từ phương xa vừa chuyển đến ngôi làng đã đi qua cây cầu ấy. Ngay lập tức những lời bàn tán nổi lên, rằng ông ta sẽ phải trả giá cho cái hành động liều lĩnh ngu ngốc của mình; rằng ông ta sẽ chết, ngay chiều mai. Một số người đã đến tận ngôi nhà mà ông lão thuê ở và cho ông biết về lời nguyền đáng sợ. Họ giải thích thêm rằng ông không bị chết ngay lập tức, vì Ngài cần có thời gian để tỉnh ngủ và nghĩ ra một hình phạt ghê rợn nhất chưa từng có trước đây. “Ngài không thích sự lặp lại.” Họ nói. “Ngài luôn có những kế hoạch hoàn hảo ghê rợn.” Họ lo lắng thay cho ông lão, trong khi ông cứ bình thản ngồi hút thuốc, cười lịch sự và hướng đôi mắt nhăn nheo ra phía dòng sông. Họ nhấn mạnh với ông rằng đó không phải chuyện để đùa. Họ khuyên ông nên đem lễ vật đến am để cúng và tạ lỗi với Ngài, hoặc đi tìm một thầy pháp đủ mạnh để có thể thông tri với Ngài, nhằm cứu lấy tính mạng, dù họ không dám chắc là những điều có mang lại kết quả hay không. “Dù sao cũng nên thử mọi cách, còn hơn ngồi yên chờ chết.”

Khi thấy ông lão vẫn chỉ mỉm cười, họ kể cho ông nghe về những người trước đây dám đặt chân lên cây cầu đã phải nhận một cái chết đau đớn khủng khiếp như thế nào. “Các bạn đã thực sự chứng kiến những cái chết đó?” ông lão hỏi. Họ hơi bối rối, nhưng hầu như ngay lập tức, họ lấy lại được bình tĩnh. Họ nói với ông rằng có nhiều người già trong làng đã tận mắt chứng kiến và kể lại cho họ. Họ liệt kê ra một loạt những cái tên. “Ông phải tin mới được, vì đó là sự thật mười mươi.” Rồi khi thấy ông vẫn không có vẻ gì sợ sệt, họ tức giận vô cùng. “Lão xem chúng mình như đám trẻ con.” Họ thì thầm với nhau. Họ kéo nhau ra về, lòng đầy tức tối. “Cứ để lão chết đi!” họ nói. Họ tin điều đó sẽ xảy ra, rồi không chỉ tin, họ cầu mong cho điều đó xảy ra. Họ nguyền rủa ông lão. “Rồi lão sẽ trắng mắt!” Họ chào nhau rồi ai về nhà nấy.

Chiều hôm sau, cả đám dân làng đều thấp thỏm chờ đợi lời nguyền sẽ ra tay với lão già lì lợm ngu xuẩn. Họ tụ tập thành từng nhóm, đứng ngoài đường và chốc chốc lại nhìn vào trong nhà của ông lão. Ông lão ngồi ở chiếc bàn gỗ nhỏ ngoài hiên, đôi mắt chăm chú nhìn vào một vật gì đó. Tay phải của ông thỉnh thoảng lại đưa điếu thuốc lên môi và rít một hơi dài. Có lúc ông mỉm cười một mình, có lúc ông đưa hai tay lên bưng mặt. Dường như ông không biết đến đám người đang tụ tập ngoài kia và chờ đợi cái chết của ông. Trong một lần sơ ý, ông làm rơi chiếc ly thuỷ tinh xuống nền gạch. Một tiếng choang khô khốc vang lên làm cả đám đông giật mình kinh hãi. “Bắt đầu rồi đấy.” Họ xì xào. Họ cố nhướng cổ thật cao. Có một số người còn chạy vào tận cổng. Một số kẻ thì thầm gì đó vào tai kẻ khác. Mấy bà già lầm rầm khấn vái. Một số kẻ nhắm mắt không dám nhìn. Ông lão chậm chạp bước ra khỏi ghế, đi lấy một cái chổi và gom những mảnh vỡ thuỷ tinh vào một chỗ. Sau đó ông hất chúng vào thùng đựng rác. Ngay lúc đó ông mới phát hiện ra ở ngoài đường có bao nhiêu là người đang đứng đó, nhìn mình. Ông mỉm cười chào họ, nhưng không ai mỉm cười đáp lại. Ông dựa cái chổi vào tường và trở lại bàn, châm một điếu thuốc mới rồi cúi xuống chăm chú như chưa có điều gì xảy ra.

Đám đông bắt đầu sốt ruột khi mặt trời sắp lặn. Một số phụ nữ đành luyến tiếc trở về nhà để chuẩn bị bữa ăn tối. “Hét lên thật to khi chuyện đó xảy ra nhé.” Họ dặn những kẻ ở lại. Lũ trẻ con cũng bị kéo về, dù một số đứa cứ nằng nặc không chịu. Chúng nằm ra giữa đất và khóc rống lên cho đến khi người lớn dọa chúng rằng nếu không về thì Ngài cũng sẽ đến tìm cả chúng nữa. Còn lại một đám khoảng vài chục người, trong đó có ba bốn cụ già. Họ ngồi thành một vòng tròn trên đám cỏ dưới một gốc cây xà cừ lớn.

“Nó chắc chắn sẽ xảy ra với lão già chứ?” Một gã mặt non choẹt hỏi.

“Chắc chắn nó sẽ xảy ra. Chỉ là không biết đích xác lúc nào thôi. Có thể Ngài đang gắng nghĩ ra một hình phạt thật khủng khiếp, bởi lâu rồi ngài chưa được ra tay.” Một cụ già nói.

“Có khi nào Ngài đã quên lời nguyền của mình không?” Một gã mặt đầy tàn nhang xen vào.

“Quên thế nào được! Chỉ là Ngài suy nghĩ hơi lâu một chút. Hẳn Ngài đã già rồi, không còn minh mẫn và khỏe mạnh như xưa.” Một gã trẻ tuổi khác nói với vẻ tinh nghịch.

“Báng bổ! Ngài không bao giờ già!” Một cụ già vỗ cái điếu thuốc lào xuống đất. “chờ mà xem, kiểu gì cũng trong chiều nay.”

Một vài kẻ đứng dậy và nhìn vào trong nhà của ông lão. Nhưng ông vẫn cúi xuống bàn. Họ lắc đầu với mấy người khác và lại ngồi xuống.

Trời đã nhá nhem tối. Đám đông chỉ còn lại khoảng mươi người. Vẫn không có chuyện gì xảy đến. Ông lão đã đứng dậy, vào bếp nhóm lửa chuẩn bị bữa ăn tối. Ngọn lửa rực lên soi chiếu khuôn mặt nhăn nheo và bình thản. Đám người bắt đầu chán nản. Họ truyền tay nhau điếu thuốc lào và ngáp dài liên tục. Một số kẻ đánh ben bét vào chân để xua muỗi. Một số kẻ ngó vào ngôi nhà lần cuối rồi phủi đít đi về. Đến bảy giờ tối thì không còn một ai ở lại nữa. Tuy vậy, trong đêm, người ta vẫn dỏng tai lên nghe ngóng. Họ vẫn hy vọng tai hoạ sẽ xảy đến với ông lão xa lạ kỳ quặc kia, muộn còn hơn không. Họ ngóng chờ nó như ngóng chờ lễ hội mùa xuân. Rồi họ chìm vào giấc ngủ đầy những băn khoăn khó tả, đầy những mộng mị kinh khiếp thỏa thuê.

Ngày hôm sau, rồi hôm sau nữa, ông già vẫn bình an vô sự. Nhưng đó không phải là tin mừng đối với dân làng. Tất nhiên cũng có một số người nhìn nhận nó một cách bình thản. Một số khác, nhất là những người trẻ tuổi thì hầu như chẳng còn bận tâm. Họ có nhiều thú vui khác để theo đuổi. Trẻ con thì hoàn toàn quên béng. Nhưng đối với một số người thì sự việc không đơn giản như vậy. Đó là một sự xúc phạm không thể tha thứ. Làm sao mà một con người lạ mặt, vừa đến từ một nơi xa xôi nào đó lại dám giẫm lên lời nguyền mà cả dân làng đã phải kiêng sợ từ bấy lâu nay? Và giẫm lên mà không hề bị trừng phạt? Ông ta đã làm cho tập tục bị xáo trộn. Ông ta đã làm cho niềm tin của dân làng vào các vị bô lão bị lung lay. Rồi mọi chuyện sẽ đi đến đâu, khi mà lời nói của các vị không còn được cháu con tuân phục? Thế nghĩa là đâu chỉ lời nguyền bị vô hiệu hoá, mà ngay cả nề nếp kỷ cương cũng bị đe doạ. Người đàn ông kia hiển nhiên phải bị trừng phạt. Và một cuộc họp được triệu tập ngay lập tức. Người đàn ông bị buộc phải dời đi. Ông ta không phải là người, ông ta là một con quỷ dữ đội lốt người. Vì sao ư? Vì đến cả Ngài cũng không dám ra tay trừng phạt hắn. Hắn quá ghê gớm. Hắn chế ngự được cả lời nguyền. Hắn chế ngự được Ngài. Nhưng còn dân làng? Sẽ phải làm sao khi Ngài tức giận và trút tất cả nỗi tức giận đó lên đám người vô tội? Ngài sẽ huỷ hoại cả cái làng này nếu như họ còn tiếp tục chứa chấp kẻ thù không đội trời chung của Ngài.

Chiều hôm đó, một số người đã đến ngôi nhà của ông lão và báo cho ông lão biết quyết định của dân làng. “Thế đã là quá tử tế với lão rồi đấy nhé.” Họ quan sát thái độ của ông. Ông lão ngồi yên lặng, mắt nhìn ra phía bờ sông, một cái nhìn xa xăm vời vợi. “Lão phải dời đi ngay chiều nay, nhớ nhé, ngay chiều nay đấy.” Họ nhắc lại lần nữa để chắc chắn là ông lão đã nghe thủng lỗ tai, rồi họ ra về. Ông lão vẫn ngồi nhìn vào xa xăm. Rồi ông lôi bức ảnh nhỏ từ trong túi áo ra, vuốt phẳng nó và giơ lên ngắm nghía. Ông nghĩ đến vợ và đứa con gái của mình. Họ đã chết trong một tai nạn, bỏ lại ông một mình trên cõi đời này. Ông đã từng muốn đi theo họ, nhưng cả ba lần tự tử đều không thành. Ông không còn nghĩ đến cái chết nữa. Ông rời bỏ thành phố và đi thật xa về những miền quê để không phải nhìn thấy những con đường lớn và những chiếc ô-tô. Rồi đôi chân đưa ông đến ngôi làng tươi đẹp này. Ông nghĩ ông sẽ sống nốt quãng đời còn lại của mình ở nơi đây, giữa cỏ cây và dòng sông tươi mát, giữa những người nông dân bình dị. Ông đã chuẩn bị tâm thế để nằm xuống nghỉ ngơi dưới bầu trời rộng rãi trong lành. Nhưng điều đó giờ đây là không thể. Ông là kẻ có tội, hay đúng hơn, người ta bắt ông phải là kẻ có tội. Một kẻ dám chà đạp lên lời nguyền, chà đạp lên sự bình yên của những người khác. Ước gì lời nguyền trở thành hiện thực, ông đã từng nghĩ vậy. Bởi đối với ông, cái chết từ lâu đã không có gì đáng sợ. Ngược lại, ông còn thèm muốn nó. Giờ thì ông sẽ lại phải ra đi. Ông không thể sống trên nỗi lo sợ và căm ghét của người đời. Mà họ cũng chẳng đời nào để ông yên, nếu ông cứ cố tình ở lại. Chân ông run lên khi nghĩ đến con đường phía trước. Ông uể oải đứng dậy, vào nhà. Ông nhét mấy bộ quần áo vào chiếc túi vải cũ nát, chụp chiếc mũ nồi bạc phếch lên đầu. Không hiểu tại sao, ông lại muốn leo lên cây cầu Sòng một lần nữa.

Ông men theo lối mòn cỏ dại mọc đầy. Lối mòn lâu ngày bị con người quên lãng, nằm đó chịu đựng muôn vàn mũi kim đâm vào da thịt. Hẳn là nó, cũng như cây cầu, vẫn băn khoăn chẳng hiểu vì sao bỗng chốc mình bị bỏ rơi. Chúng ở đó, nhớ lại những bước chân nhộn nhịp một thời xưa cũ, và ngóng đợi những bàn chân mới.

Mấy ngày sau, họ tìm thấy xác ông lão dạt vào bãi ngô non ở bờ sông phía bên kia. Tất cả dân làng đều nhanh chóng đồng ý với nhau rằng: cuối cùng thì lời nguyền đã ra tay.

(Tạ Xuân Hải)

Tạ Xuân Hải, the poet and  YouTuber is a native of Ma Thanh commune, Yen Thanh district, Nghe An province.

Nguyễn Thị Phương Trâm, the blogger, poet, and translator, was born in 1971 in Phu Nhuan, Saigon, Vietnam. The pharmacist currently lives and works in Western Sydney, Australia.

A Vicious Circle

A short story in Vietnamese by Nguyễn Văn Thiện
Translator: Nguyễn Thị Phương Trâm 
Art: Đinh Trường Chinh


We were born in the middle of a storm, hence, we worship power. Both you and I are aware of this but neither of us will ever speak of it, neither will admit to this fact. We don’t know how to walk, don’t know how to run, but would often bang our heels on the ground, as though it’s some kind of peculiar ritual. The Creator has given us the sole job of chasing and capturing monsters with a tail. In the middle of the night, you and I would drag our heels around the mouth of a bottomless chasm in search of these monsters. Down there, the monsters practised their mystical arts, they swallowed knives and fire to later spit them out in thousands and thousands of broken bits of sharp pointy shards…

Our heels over time grew longer and longer, digging into the ground, grazing these sharp pointy shards, hence they’re always slimy with blood. The paths around the mouth of the chasm were always dripping in fresh blood, like the first few drops of blood the first time in consummation, like the petals of royal poinciana at the start of summer beneath the hems of graceful pale maidens. Sometimes we would catch a glimpse of the jaws of these monsters, healthy gums, straight and even, like the teeth of politicians in paintings from the East. From the get go, no one has ever seen a monster’s tail. You asked me: “Do they have tails at the front or the back?”. Heck, if they have tails at the front or back then they’re not monsters. Sometimes, a tail would grow from the chest, possibly! On moonlit nights, the bottom of the chasm was more visible, their jaws were more visible and they were full of blood, many were too frightened to even move let alone keep up with the search. But I kept at it, since we unfortunately worshipped power. To me blood is a nutritious food, full bodied and full of flavour.

Now and then a clump of fur would float up from the bottom of the chasm, some were as white as clouds, some were black like our hair, some were sun bleached yellow like someone’s beard. Some say it’s the monsters’ beard. But I was adamant it was not true. The truth was that around here, we had no faith in each other, no one believed in anyone else’s word. You and I and everyone else for a while now were trained oddly to think one way, but what we say is the opposite, say it this way, but act differently. Basically here the truth is non-existent, it’s surrounded by layers of foggy deception.

Now and then someone would open their hands, pretend they’re holding something and say: “I got hold of the tail of that monster, but it fought back, viciously, it slipped away, all I managed to get was this clump of fur”. We all looked at each other, sighing audibly, we all knew he was lying. We continued to meander the precipice of the chasm. Our mouths grew longer and longer over time, like the beaks of a chicken, or the bill of a duck. Taking advantage of our situation we would stick hoses in our backs and our butt to suck up the fresh blood. This person sucked the blood of the other, equal opportunity for everyone, the overwhelming liberation, no one missed out, no one disadvantage, everyone had the same chance to suck as much blood as the other. Yet there were still people who were fatter, thinner, some even died during this painful adventure.

But, even after death they continued to move, following the cycle of convention, as though it was their fate. Their spirit followed us. Now and then, the spectres would say, in ghostly echoes in the wind: “Where else can we go, beside this circle, around these five colour clumps of hair, flying…”. Even the heels of these spectres bled, over time you would find leeches hanging off them, blistering, black and blue bruises. Too afraid to stop, I would pee on the feet of the people in front, like me everyone continued to move forward. The people in front had their legs peed on by the person behind them, inspired by our situation we would sing: “We’re on the road moving forward…”. I screamed: “No, we’re going around in circles!”. Right at that very moment my bottom itches, I knew then, someone had just stuck a hose in it to suck my blood.

We were born in the middle of a storm, so none of us were ever dry. We’re wet from head to toe, always cold. I would now and then try to hug the person next to me but it’s always too slippery, like trying to hold onto a cod swimming in a pond. Now and then someone would also try to grab hold of me but of course they would alway miss. My body was slippery like I’ve been lubed with lard. The hoard continued to meander the mouth of the pit, sucking each other’s blood, trying to grab hold of each other and miss, cry, then laugh, it was a lot of fun! At the head of our pack, the leader continuously chants repeatedly the same thing until it is meaningless: it’s nothing, it’s nothing, it’s nothing… 

Yeah, it was nothing, but if we keep walking like this it would be extremely boring! So I came up with a new game. We would tag the person in front with a dab of blood, I painted my face with it, gave myself a beard. My beard was the colour of blood, a full beard around my mouth. When I laughed, it must look exactly like the jaws of a tiger cub, bright red from inside to out. As I walked I laughed, people stared at me, as they walked they watched they fell out of line, they fell into the chasm and disappeared.

Amongst the people snaking around the chasm stomping their heels, many were like me, they also wanted a bit of fun, they poke and prodded. They use blood to paint their own beard, bright red. Each time they smile, their smiles would be oozing with blood. All the mucking around escalated into almost a riot, until the guy at the lead had to scream: it’s nothing, it’s nothing… One day, not sure which day exactly, and for what season, that year, I lost my vision. In the beginning, it was a little blurry because of the rain and smeared blood, eventually I was completely blind, I couldn’t see a thing. I told the guy next to me, and he said, keep banging on your heels, keep going! Of course we had to continue, what blind person wants to sit still? Then one day or another, someone behind me cried: “My eyes!”. I reassured him: “It’ll be okay, keep going!”. And of course we continued to slam our heels on the ground. Then there were more and more similar cries of anguish, maybe, blindness was contagious. We were blind, but we were definitely fine, we leaned on each other as we moved along, the person in front led the person walking behind them, how can anyone possibly get lost? If we were lost we would all be lost together, what is there to worry about! People only worry about being lost when they’re alone! While we snake around together, playing as we move forward, slamming our heels as we sing, it was always a party.

You’re blind, you’re just having fun, everything should be fine, but if you wanted to find anything, it would still be hard, right? While the creatures we’re looking for were cunning and hid themselves well, while we were always full of suspicion, whether it was talk, or action, the disparity widened further over time, like the lies in the rhetorical word play used by avant garde writers and poets. While, all our heels were drenched with blood. What else was there, to do?

Many questions have no answers, hence, all we do is argue with each other, swear, plus now and then poke each other’s eyes out. It was no longer fun, but I would never give up so easily. Deliberately I would avoid any kind of arguments, dodge the vicious attacks around me. The truth is they are just like me, just as blind, just as angry. In the saddest moments, an eerie echoes would rise from the depth of the chasm. We anxiously asked each other: “Maybe the monsters are dying?”. No one had the answer, the leader no longer chants, he was now somewhere amongst the tired crowd, lost, or perhaps slipped and fell into the chasm and no one had noticed.

I was tired, my feet hurt, I couldn’t move. I sat down right at the edge, ignoring the people who continued to snake around the rim of the chasm. I had no blood left, the people around me to the last drop have taken all of it. From the moment I was blind, in front of my eyes appeared a distant foreign sun. Though the more you stared at it, the more you saw the darkness in the night. I sat down, watched the vengeful light shine straight down the dark pitiful pit. From the depth of the chasm, clumps of hair rose up, they were flying, ripped across the sky like thousands slashes of a blade, millions and millions of chilling arrows, forming a blanket of silvery light, like snowflakes in the middle of winter./

[October 2021]


Truyện ngắn của Nguyễn Văn Thiện 

Chúng tôi sinh ra giữa một cơn giông, vậy nên, chúng tôi tôn thờ bạo lực. Cả bạn và tôi đều biết rõ điều đó nhưng không ai nói ra, không ai thừa nhận. Chúng tôi không biết đi, không biết chạy, mà thường xuyên lấy gót chân nện xuống đất, như một nghi lễ kỳ bí. Nhiệm vụ Thượng đế giao cho chúng tôi là phải đuổi theo và bắt cho được một con quái vật có đuôi. Nửa đêm, tôi và bạn phải mò mẫm bằng gót chân quanh miệng vực sâu không đáy. Dưới đấy, con quái vật đang chơi trò ảo thuật nuốt dao và nuốt lửa, sau đó phun ra hàng vạn mảnh vỡ sắc nhọn…

Gót chân chúng tôi, sau những tháng ngày dài nện sâu xuống đất, gặp những mảnh vỡ sắc nhọn, đã đầm đìa máu. Con đường quanh miệng vực in dấu bao nhiêu là máu tươi, như những giọt máu đầu tiên, như những cánh phượng đầu hè dưới tà áo trắng thướt tha thiếu nữ. Thỉnh thoảng chúng tôi có nhìn thấy miệng con quái vật ngoi lên, răng chắc, đều, như răng các lãnh tụ phương đông trong tranh vẽ. Từ bấy đến nay, cũng chưa ai nhìn thấy đuôi quái vật bao giờ. Bạn hỏi: “Nó có đuôi đằng trước hay đằng sau?”. Chịu, nếu là đuôi đằng trước hay đằng sau thì nó không còn là quái vật nữa. Có khi, đuôi mọc trên ngực, cũng nên! Những đêm trăng, nhìn xuống đáy vực, thấy miệng nó nhô lên, toàn là máu, có người sợ không dám bước tiếp. Nhưng tôi vẫn đi, vì chúng tôi trót tôn thờ bạo lực. Đối với tôi, máu là thức ăn bổ, đầy thi vị.

Từ dưới miệng vực, thỉnh thoảng có một chùm lông bay lên, khi màu trắng như mây, khi màu đen như tóc, khi màu vàng như râu. Có người bảo, đấy là râu quái vật. Tôi thì không tin. Thực ra trong chúng tôi ở đây, không ai tin ai hết. Từ lâu tôi và các bạn đã luyện được một thói quen kỳ lạ là nghĩ một đằng, nói một nẻo, và nói thế này, nhưng làm lại khác. Cái gọi là sự thật không hề tồn tại ở đây, nó bị che đậy bởi lớp sương mù giả dối vây quanh.

Thỉnh thoảng, có người giả bộ chìa một vật gì đó trong tay mình ra và nói: “Tôi đã nắm được cái đuôi con quái thú khủng khiếp ấy, nhưng nó giãy tợn quá, lại trượt mất rồi, chỉ còn một nhúm lông đây”. Mọi người nhìn nhau, thở dài, biết tỏng cái trò láo toét ấy. Chúng tôi vẫn di chuyển bằng gót chân vòng quanh miệng vực. Miệng chúng tôi dài ra theo năm tháng, như mỏ gà, mỏ vịt. Chúng tôi tranh thủ cắm vòi vào lưng vào mông đồng loại của mình để hút máu tươi. Người nọ hút máu người kia, công bằng lắm, tự do lắm, cuối cùng, có ai thiệt đâu, ai cũng được hút như nhau. Vậy nhưng vẫn có người đẫy đà béo tốt, có người ốm nhom, có người gục chết ngay trong cuộc hành trình đau đớn. 

Nhưng, dù chết rồi họ vẫn tiếp tục di chuyển, theo vòng tròn quy ước, như là định mệnh. Âm hồn họ lết theo chúng tôi. Thỉnh thoảng, họ nói, như tiếng ma hời vang vọng: “Thì biết đi đâu được nữa, ngoài ra, trong vòng tròn này, những chùm lông ngũ sắc, đang bay…”. Gót chân ma hời cũng tứa máu, lâu ngày đỉa vắt bám vào, tua tủa, tím bầm. Tôi không dám dừng lại, tôi tè vào chân người đi trước, trong khi tôi và mọi người vẫn điềm nhiên bước tới. Người bước phía trước, được nước tiểu tưới vào chân, cao hứng hát: “Chúng ta đang đi tới trên đường…”. Tôi hét toáng lên: “Không phải, đi vòng quanh chứ bộ!”.  Đúng lúc đó, cảm giác ngứa ran sau mông, tôi biết, có người vừa cắm vòi vào đít tôi để hút máu.

Chúng tôi sinh ra giữa cơn giông, nên không ai còn khô ráo. Chúng tôi bị ướt từ đầu đến chân, lạnh buốt. Thỉnh thoảng tôi quờ tay ôm người bên cạnh nhưng không được vì trơn, trượt, như vồ một chú cá lóc bơi trong bể nước. Thỉnh thoảng cũng có người vồ lấy tôi nhưng đương nhiên là vồ hụt. Người tôi trơn như bôi mỡ. Đoàn người đi vòng quanh miệng vực, hút máu nhau, vồ hụt nhau, rồi khóc, rồi cười, vui đáo để! Kẻ dẫn đầu chúng tôi vẫn luôn mồm niệm chú, những câu nói quen thuộc đến vô nghĩa: không có gì, không có gì, không có gì… 

Ờ, không có gì thì là không có gì, nhưng cứ đi đứng lòng vòng thế này thì oải quá! Tôi bày thêm trò để chơi. Thò tay chấm một vệt máu trên lưng người đi trước, tôi quệt vào mặt mình, vẽ râu. Râu tôi màu máu, mọc lên quanh miệng. Khi tôi cười, chắc chắn giống miệng cọp con, đỏ lòm bên trong ra bên ngoài. Tôi vừa bước vừa cười, mọi người ngoái đầu nhìn tôi, có người vừa bước vừa mải xem tôi diễn trò, ngã luôn xuống vực, biến mất. 

Trong bầy người rồng rắn bám nhau nện gót, cũng có nhiều người như tôi, họ muốn vui, muốn đùa, muốn chọc. Họ lấy máu bôi quanh miệng làm râu, đỏ lòm. Rồi họ cười, những nụ cười đầy máu. Đội hình bắt đầu rối loạn vì những trò tai quái, đến nỗi người dẫn đầu phải liền mồm hò hét: không có gì, không có gì…

Một hôm, không rõ là vào ngày nào, mùa nào, năm nào, mắt tôi bị mờ. Thoạt đầu, chỉ hơi nhòe vì nước hoặc vì máu, sau đó thì mù hẳn, không còn thấy gì nữa. Tôi nói điều này với người bên cạnh, hắn bảo, cứ nện bước tiếp! Tất nhiên là vẫn phải bước, có người mù nào chịu ngồi yên một chỗ đâu? Một ngày khác, người phía sau tôi kêu lên não nùng: “Ôi, con mắt của tôi!”. Tôi nói chắc: “Không sao đâu, vẫn lết tiếp!”. Tất nhiên là vẫn nện gót tiếp. Rồi nhiều tiếng kêu tương tự, có khi, bệnh mù cũng dễ lây. Chúng tôi bị mù, nhưng chắc chắn là không sao, chúng tôi bám vào nhau mà di chuyển, người trước dẫn người sau mà bước, làm sao có thể lạc đường? Mà nếu có lạc đường thì lạc nguyên một đám, lo gì! Người ta sợ lạc đường khi chỉ có một mình thôi! Chúng tôi lại vừa rồng rắn kéo đi, vừa bước vừa chơi, vừa nện gót vừa hát, vui như trẩy hội.

Bạn bị mù, bạn chỉ đi chơi thôi, sẽ không sao, nhưng nếu muốn tìm một vật gì đó, chắc chắn là khó khăn, phải không? Trong khi, vật mà chúng tôi phải tìm lại là một con quái vật tinh ranh khó lường thoắt ẩn thoắt hiện, mà chúng tôi thì bụng đầy nghi hoặc, giữa nói, làm và nghĩ ngày càng khác xa nhau, như những phép tu từ điêu luyện vẫn được các nhà văn nhà thơ tráo trở ưa dùng. Trong khi, gót chân ai cũng đã đầm đìa máu. Làm sao bây giờ?

Nhiều câu hỏi không có lời đáp, vậy nên, chúng tôi quay ra cằn nhằn nhau, chửi rủa nhau, và có đôi khi móc mắt nhau nữa. Cuộc chơi đã mất vui, mà tôi, chỉ là một kẻ ham vui. Tôi cố tránh xa những cuộc cãi vã, né ngay những đòn thù thâm ác của những người đi cùng. Thực ra, họ và tôi, đều là những kẻ mù lòa như nhau, nông nổi như nhau. Giữa lúc buồn bã nhất thì bỗng nhiên từ dưới vực sâu vọng lên những âm thanh ma quái. Mọi người nháo nhác hỏi nhau: “Hay là quái vật sắp chết?”. Không ai trả lời, người dẫn đường từ lâu đã không còn niệm chú, lẫn lộn vào giữa đám đông mệt mỏi, ngây dại, hoặc là đã trượt chân lao đầu xuống vực mà không ai biết.

Tôi mỏi rồi, chân đau lắm, không lết nổi nữa. Tôi ngồi bệt bên lề, mặc cho đoàn người rồng rắn bước tiếp. Tôi hết máu rồi, những người bên cạnh đã hút đến giọt cuối cùng. Kể từ lúc mắt bị mù, trước mắt tôi lại sáng rực một mặt trời xa lạ. Mà càng nhìn vào, càng thấy đêm đen. Tôi ngồi xuống, nhìn ánh mặt trời rực rỡ oan khiên chiếu thẳng xuống vực sâu tăm tối ấy, mà thương. Từ dưới vực, những chùm lông lại bay lên, rạch ngang dọc giữa bầu trời như hàng vạn nhát dao, hàng triệu mũi tên lạnh cóng, rồi kết thành một tầng màu ánh bạc phủ kín , như hoa tuyết mùa đông./

Nguyễn Văn Thiện
Born: 1975
Home town: Anh Sơn – Nghệ An
Master in Comparative Literature and Critical Theories
Currently a high school teacher, and a prolific writer.
Editor of Chư Yang Sin (Đắk Lắk) Art and Literary Journal.

Nguyễn Thị Phương Trâm, the blogger, poet, and translator, was born in 1971 in Phu Nhuan, Saigon, Vietnam. The pharmacist currently lives and works in Western Sydney, Australia.

A Nation Gang Raped

A short story in Vietnamese by Nguyễn Văn Thiện
Translator: Nguyễn Thị Phương Trâm 
Art: Đinh Trường Chinh

A Nation Gang Raped

In today’s play, the main character is a bright young corseted femme fatale in a wide brim traditional woven hat. Her appearance on the stage caused a stir in the crowd: “Wow, she’s so pretty! Lovely! Gosh The Nation is so beautiful!”.

Her footsteps were so light it looked as though she was riding on top of a wave, her smile was that of a flower about to bloom. Down below, the audience applauded in appreciation. A mother whispered into daughter’s ear: “See there child, the young woman there represents our country. Can you make out the shape of our Nation? Curvy, pretty, see, see that…”. Young children are impressionable, they of course believe everything they see, clapping enthusiastically… And of course, the character’s name is The Nation.

The Nation sang, The Nation danced, The Nation laughed. The screen in the background were images of pretty gardens with flowers in full blooms, avenues lined with shady trees. The Nation would then sit down by the flower beds, picking flowers, one for her hair and a bunch to hold over her heart. It seemed The Nation was thinking of someone, or thoughtful of a bright future, or perhaps a flighty verse of poetry… Then there was the sound of rising cheerful music, the sound of a warm bright voice of a man singing in praises of The Nation. The audience settled, snapping open packets of condiments, snacking on their roasted salted melon seeds, their hearts lifted as though it was new year’s day. The Nation was at peace. 

In the middle of it, the light changed, the light turned red, blaring. The audience was less inebriated. All eyes were on the stage. What happened?

Invariably in barely moments, The Nation hugged her chest, dropped to her knees. The lights flashed on her for a moment before everything was in complete darkness. It sounded like thunder ripping across the stage. The Nation was flat on the ground, amongst the flower beds. Crawling from the stage wing were thieves all in black, their faces hidden under their bucket hats, surrounded The Nation. The audience screamed: “God, what are they doing to our beloved Nation?”

With their uncut sharp fingernails, they began to grab and clawed at The Nation. One guy grabbed the wide brim traditional hat and chucked it on the floor, then proceeded to step on it. The other thieves ripped at her clothes, her silk pants. They laughed as they clawed at her clothes, their laughter audible through the constant thunderous sound. The Nation’s exposed flesh in the tattered clothes was lit up by the spotlight, as fair as pear blossoms, as red as one’s flesh and blood.

The audience was terrified, torn. The babies were crying and screaming. Their mothers wept. Gosh, poor beautiful Nation, how could something like this happen!

The black shadows in turn held The Nation down, gang raped her. The electricity was all of a sudden cut. The theatre was in pitch black darkness, on the stage as well as down where the audience sat waiting. There were cries for help, swearing, sounds of kicking and punching, crying mixed in with lewd laughter. It was no longer possible to differentiate between the audience and the stage. The maddening chaos. Someone shouted: “What happened to the light!”. “An electricity’s cut!” – someone shouted in reply.

The lights were suddenly on. Everyone’s eyes opened even wider, and looked at each other. The patrons looked at each other as though they’ve met for the first time. On the stage, The Nation after the assault was dragging herself around the stage, leaving a long trail of blood behind her, she was black and blue and was as bruised and bloodied as the apocalyptic sun. The villains stood by, in all corners of the stage, laughed, rowdy and vile in their intent, proud of their detestable achievement.

Their lewdness caused a growing anger in the crowd. Someone shouted: “Get them!”. The strongest and most heated of the group climbed onto the stage. Shouting and screaming as they tried to climb onto the stage. But the depraved animals were prepared, they barricaded the stage by standing neatly side by side at the edge of the podium. Any one who has managed to climb up, were kicked in the head, fell back. But the wave of people climbing on top of each other continued. Someone shouted: “Security guards, where are the security guards!”

The guards came running, some with knives, some with batons, some with guns. Something terrible was about to happen. Angry patrons on the one side and on the other side were a bunch of professional performers, a war, weapons ready.

What happened felt as though it was planned, smoke spilled out from both sides of the stage wings, a red spotlight illuminating the stage swung randomly across the stage. The play was reaching its climax. A bunch of people with lumps and bruises on their heads, bled. The patrons had nothing to defend themselves with, defenseless, frozen. A number of young men kicked their seats, breaking their seats, and armed themselves with the feet of the chairs. Gosh, what was happening?

The protagonist continued to drag herself around the stage, leaving a coil of blood trail behind her, not unlike a war in the middle ages.

Crazy right?

There were blackbirds, beaks extremely sharp, screaming, no knew exactly where they came from at all. Eagerly, they followed the blood trail. Black wings the colour of death drew sickening circles on the victim’s head. In their bloodthirst, they were oblivious of the rowdy crowd down in the auditorium. They poked and tore at the opened wounds, ripping out bits of ruby red flesh. The Nation shrieked in agony.

Not sure when the door was left open but a lot more people showed up. The opportunists picked the pockets of those around them in the chaos, alleviating patrons of their phones. A loud inviting voice broke through the pandemonium: “Fresh sugarcane juice anyone, refreshments, intermission, anyone wants a drink!”.”We also have banh mi, hot bread rolls!”…

The black and blue bruised bodies on the ground were trampled by the hoard in the theatre. The screaming continued. A person managed to steal a baton from one of the guards, randomly assaulting the people around them. A patron managed to reach the victim in the middle of the stage, and had attempted to pick the victim up. As soon as he was bent over he was kicked in the backside, when flying head-on into one side of the stage, and altogether disappeared.

It was hard to keep up. The audience and the performers all looked the same. The stage and life piled on top of one another, crammed in amongst each other, could not be separated. The theatre at the moment, to put it simply, was no different to a merciless soccer field, there, the players can chase and fight each other, the fans were allowed to assault the players, even the referee was not left alone, nor were the security team, ending ultimately with the fans fighting each other! There was no difference between them, you couldn’t tell who was whom…

While the star of the play, The Nation, continued to moan in pain, dragging herself around endlessly in a vicious circle. Overhead, the vultures continued to circle, continued to eagerly drool, transfixed, hypnotised.

[March 2021]

Đất nước bị cưỡng hiếp

Truyện ngắn Nguyễn Văn Thiện

Trong vở kịch của ngày hôm nay, nhân vật chính là một cô gái thắt đáy lưng ong nón thúng quai thao trẻ trung rạng rỡ. Khi cô xuất hiện trên sân khấu, lập tức khán giả ồ lên: “Đẹp quá! Cô gái đẹp quá! Đất nước mình đẹp quá!”.
Cô đi nhẹ như người ta lướt sóng, miệng cười chúm chím như hoa sắp nở. Ở dưới, khán giả vỗ tay tán thưởng. Một người mẹ nói vào tai con gái: “Con thấy không, cô gái ấy là hiện thân của đất nước mình đó. Thấy dáng đứng của Đất nước chưa? Cong cong, xinh xắn, đó, đó…”. Các cháu bé, dĩ nhiên là sẽ tin, và vỗ tay phấn khởi… Đương nhiên rồi, nhân vật ấy có tên là Đất nước.

Đất nước hát, Đất nước múa, Đất nước cười. Màn hình phía sau hiện lên những khu vườn đầy hoa, những con đường cây xanh rợp bóng. Rồi đất nước ngồi xuống đưa tay ngắt bông hoa cài lên tóc, ấp vào ngực. Hình như đất nước đang nghĩ đến một ai đó, hoặc nghĩ về một tương lai tươi sáng, hoặc về những vần thơ bay bổng…
Nhạc vui vẻ nổi lên, một giọng ca nam ấm sáng cất lên ngợi ca Đất nước.
Khán giả yên tâm móc hạt dưa ra cắn, lòng lâng lâng sướng vui như tết. Đất nước thanh bình. 

Giữa lúc đó, ánh sáng thay đổi, đèn chuyển sang màu đỏ, lóa mắt. Khán giả thôi không lâng lâng nữa. Tất cả mọi cặp mắt đổ dồn lên sân khấu. Có chuyện gì?

Trong tích tắc, Đất nước ôm lấy ngực, khuỵu xuống. Có những tia chớp vụt chiếu vào Đất nước rồi lại vụt tắt. Những âm thanh kinh động tựa sấm sét. Đất nước nằm xuống, ngay giữa vườn hoa. Từ trong cánh gà chui ra những tên cướp mặc đồ đen, bịt mặt bằng mũ đen, vây lấy Đất nước. Khán giả khóc thét lên: “Trời ơi, chúng nó định làm gì Đất nước thân yêu?”.

Những móng tay sắc nhọn bắt đầu cào cấu. Một tên giật lấy chiếc nón quai thao dẫm bẹp dí. Những tên khác xé áo tứ thân, xé quần lụa lĩnh. Chúng vừa xé vừa cười sằng sặc trong tiếng sấm sét liên hồi. Ánh sáng từ tia chớp chiếu thẳng vào da thịt lõa lồ của Đất nước, trắng như hoa lê, đỏ như máu đào!

Khán giả kinh hoàng, trân trối. Những em bé khóc ré lên. Những bà mẹ nức nở. Ôi, Đất nước xinh đẹp ơi, sao lại thế này!

Những bóng đen đè nạn nhân xuống và thay nhau hãm hiếp. Điện phụt tắt. Rạp tối om, cả trên sân khấu lẫn dưới hàng ghế khán giả. Tiếng kêu cứu, tiếng chửi thề, tiếng đấm đá, tiếng khóc và tiếng cười man dại trộn lẫn vào nhau. Không còn phân biệt được đâu là sân khấu, đâu là khán giả nữa. Điên loạn mất rồi. Tiếng ai đó hét: “Bật đèn lên xem nào!”. “Mất điện!” – có tiếng trả lời.

Đột nhiên, đèn bật sáng. Mọi người mở to mắt nhìn. Khán giả nhìn nhau như mới gặp lần đầu. Trên sân khấu, Đất nước đang lết đi sau trận cưỡng hiếp kinh hoàng, để lại phía sau một vệt máu dài, đỏ bầm như mặt trời ngày tận thế. Những kẻ thủ ác bây giờ đang đứng ở các góc sân khấu, cười hả hê, sảng khoái.

Hình như vở diễn đã kích động người xem, đến mức không thể chịu nổi nữa. Tiếng ai đó hét lên: “Bắt lấy chúng nó!”. Những khán giả khỏe mạnh và nóng tính liều lĩnh trèo lên sân khấu. Họ vừa lao lên vừa hò hét điên loạn. Những kẻ thủ ác mặc áo đen bịt mặt đã lường trước điều này, chúng dàn hàng ngang ngay mé đài. Hễ có người leo lên, là chúng đạp ngã nhào xuống. Sóng người vẫn tràn lên. Có tiếng hét: “Bảo vệ đâu, bảo vệ đâu!”.

Bảo vệ xông ra, đứa cầm dao, đứa cầm gậy, đứa cầm cả súng. Có vẻ như sắp sửa xảy ra một trận chiến không cân sức. Một bên là đám khán giả bị kích động cao độ và bên kia là những diễn viên lành nghề, thiện chiến, vũ khí sẵn sàng.

Hình như đã có sắp đặt trong kịch bản, từ hai bên cánh gà, khói trắng phun ra, đèn đỏ quét liên tục. Màn kịch đến đoạn cao trào nhất. Đã có người bị bươu đầu, chảy máu. Khán giả tay không, lại hoàn toàn bị động, nên lâm vào thế yếu. Một số thanh niên hung hãn đạp phăng thành ghế, lấy chân ghế làm vũ khí. Trời đất ơi, sao lại thế này?

Nhân vật chính vẫn lết từ từ, vòng quanh trên sân khấu, vẽ những đường tròn bê bết máu, không khác gì đấu trường thời trung cổ. 

Ghê chưa?

Những con chim màu đen, mỏ nhọn hoắt, không biết từ đâu bay ra kêu váng. Chúng lần theo vết máu một cách say sưa, hào hứng. Những đôi cánh màu đen chết chóc vẽ những đường tròn khủng khiếp trên đầu nạn nhân. Chúng say máu đến nỗi quên cả biển người đang hăm hở hỗn chiến phía dưới. Chúng dung mỏ mổ vào vết thương, rứt từng thớ thịt đỏ lòm. Đất nước hét lên đau đớn!

Không biết cửa mở từ lúc nào mà xuất hiện thêm rất nhiều người. Có người tranh thủ tình trạng hỗn loạn, thò tay móc túi và trộm điện thoại. Người nào đó lớn tiếng rao: “Nước mía đi, siêu sạch đi, nghỉ tay uống nước đã nào!”. “Bánh mì nè, bánh mì nóng nè!”…

Có những thân thể bị giẫm đạp nát bét. Tiếng hò hét không ngừng. Một người liều lĩnh cướp được cây gậy của bảo vệ, nhảy lên quật túi bụi vào đối phương. Một người khác liều mình nhảy lên chính giữa sân khấu, định cúi xuống ôm nạn nhân lên. Nhưng hắn vừa khom người xuống thì bị ngay một đạp vào mông, ngã cắm đầu vào trong cánh gà rồi biến mất.

Tình hình không thể kiểm soát nổi nữa. Khán giả và diễn viên lẫn lộn, không phân biệt được. Sân khấu và cuộc đời chồng chéo, đan xen, không thể tách rời. Cả nhà hát bây giờ, nói cho bạn dễ hiểu, không khác gì một sân bóng đầy bạo lực, trong đó, cầu thủ rượt đánh nhau, khán giả đánh cầu thủ, đánh luôn cả trọng tài, đánh cả bảo vệ, và cuối cùng là khán giả đánh nhau với khán giả! Không biết phe nào với phe nào…

Trong khi đó, nhân vật chính của vở kịch, Đất nước, vẫn rên rỉ, quằn quại lết đi theo một vòng tròn oan nghiệt. Trên đầu, lũ kền kền diều quạ lượn vòng, hào hứng, say mê.

Nguyễn Văn Thiện
Born: 1975
Home town: Anh Sơn – Nghệ An
Master in Comparative Literature and Critical Theories
Currently a high school teacher, and a prolific writer.
Editor of Chư Yang Sin (Đắk Lắk) Art and Literary Journal.

Nguyễn Thị Phương Trâm, the blogger, poet, and translator, was born in 1971 in Phu Nhuan, Saigon, Vietnam. The pharmacist currently lives and works in Western Sydney, Australia.

%d bloggers like this: