Bầu rượu giữa vườn hoa | Viet Pham

Buồn miệng, hóng nắng, toàn là những từ ngữ vui, dịch ra tiếng anh sao ha? Mỗi lần hỏi những câu này tôi lại nhớ đến anh Viet Pham.

Một con người sống luôn tích cực dù cuối cuộc đời mình đã phải sống với ALS, biết đúng ngày về Suối Vàng.

ALS là MND ở bên tôi, ngoại hình xác chết mòn chết dần, nhưng nội tâm trí vẫn minh mẫn cho đến hơi thở cuối cùng. Cảm giác tê liệt trong một cái tù khốn nạn đau đớn ấy tôi không biết tôi sẽ có thể sống một cách tích cực như anh không. Tôi không biết.

Tôi chỉ mong trong giờ phút cuối của cuộc đời tôi, tôi cũng có thể mang lại cho bạn một nụ cười như anh đã cho tôi.

Trâm.

thơ Viet Pham
translation by Nguyễn Thị Phương Trâm

a bottle of wine alone amongst the flowers
flowing spirit in the infinite hours
cheers to the brightest moon
along with my shadow, not just any goon.

Bầu rượu giữa vườn hoa
Rượu rót, một mình ta
Nâng ly mời trăng sáng
Bóng ta nữa là ba …

Viet Pham

Viet Pham, born Phạm Trọng Việt 1954, Phạm Thiên Mạc was a pen name he used in Vietnam. Viet was a poet and a prolific translator who shared his translations on social media. He settled in Canada after the Vietnam War. Viet passed away in September 2025.  The world will miss his compassion and sense of humour, and I will miss him, my most unlikely collaborator and friend..

Nguyễn Thị Phương Trâm, the blogger, poet, and translator, was born in 1971 in Phu Nhuan, Saigon, Vietnam. The pharmacist currently lives and works in Western Sydney, Australia.

INVICTUS | William Ernest Henley

A poem by William Ernest Henley
Người dịch: Lê Vĩnh Tài


tôi thoát ra khỏi màn đêm bao phủ tôi,
đen như vực sâu này đến vực sâu khác,
tôi cảm ơn bất cứ vị thần nào
che chở tâm hồn không thể chinh phục của tôi.

cả khi rơi vào nghịch cảnh
tôi không hề cau mày hay than khóc
mặc cho tai ương giáng xuống tôi
đầu tôi đầy máu, nhưng tôi không cúi đầu.

đứng ngoài nơi đầy phẫn nộ và nước mắt,
lờ mờ những nỗi kinh hoàng trong bóng râm,
và mối đe dọa của năm tháng,
nhưng cứ tìm và sẽ tìm thấy tôi mà không hề sợ hãi.

không cần biết cánh cửa hẹp thế nào,
làm thế nào để mà buộc tội
tôi là người làm chủ số phận tôi
là thượng đế của linh hồn mình,


William Ernest Henley [1849-1903] là một nhà thơ, nhà văn, nhà phê bình và biên tập viên người Anh. Mặc dù ông đã viết nhiều tập thơ nhưng Henley được nhớ đến nhiều nhất qua bài thơ “Invictus” năm 1875.

Lê Vĩnh Tài, the poet and translator born in 1966 in Buon Ma Thuot, Daklak, Vietnam. The retired doctor is still a resident of the Western Highlands and a businessman in Buon Ma Thuot.

Romeo ơi, Romeo, người ở đâu Romeo? | William Shakespeare

Nguyễn Thị Phương Trâm

A poem by William Shakespeare
A translation into Vietnamese by Nguyễn Thị Phương Trâm

Romeo ơi, Romeo, người ở đâu Romeo?

Romeo ơi, Romeo, người ở đâu Romeo?
Hãy từ chối cha người và từ chối tên người
Hoặc nếu người không, hãy tuyên thệ tình yêu của em
Và em sẽ không còn là Capulet.
Vì tên người là kẻ thù của em
Người là chính người, đừng nghĩ đến danh Montague.
Montague là gì? Nó không phải là bàn tay hay bàn chân
Hay cánh tay hay mặt hay bộ phận nào khác
Thuộc về một người đàn ông. Ôi thà là một tên khác.
Những gì trong một cái tên? Cái mà ta gọi là hoa hồng
Bởi bất kỳ tên nào khác có thể thơm ngọt bằng;
Nên Romeo sẽ, nếu không phải gọi là Romeo,
Giữ lại sự hoàn hảo thân yêu của người
Danh hiệu ấy. Romeo, tên của người,
Và cho cái tên ấy, không phải là một bộ phận của người,
Trọn vẹn em sẽ lấy.

O Romeo, Romeo, wherefore art thou Romeo?
Deny thy father and refuse thy name.
Or if thou wilt not, be but sworn my love
And I’ll no longer be a Capulet.
‘Tis but thy name that is my enemy:
Thou art thyself, though not a Montague.
What’s Montague? It is nor hand nor foot
Nor arm nor face nor any other part
Belonging to a man. O be some other name.
What’s in a name? That which we call a rose
By any other name would smell as sweet;
So Romeo would, were he not Romeo call’d,
Retain that dear perfection which he owes
Without that title. Romeo, doff thy name,
And for that name, which is no part of thee,
Take all myself.


Nguyễn Thị Phương Trâm, the blogger, poet, and translator, was born in 1971 in Phu Nhuan, Saigon, Vietnam. The pharmacist currently lives and works in Western Sydney, Australia.

William Shakespeare [1564-1616] was an English playwright, poet and actor. He is regarded as the greatest writer in the English language and the world’s pre-eminent dramatist. He is often called England’s national poet and the “Bard of Avon”.

Water | Xuân Diệu

Nguyễn Thị Phương Trâm in Seoul, South Korea, April 2014

A poem in Vietnamese by Xuân Diệu
Translator: Nguyễn Thị Phương Trâm

You gave me water
And I turned it into wine
A spirit of boundless desire
Warm fragrant sake divine

Brewing hunger in your eyes
In these waters I will hide
Our breath
The consummating spirit

In this water I will add thus far
My spirit, laughter
Shimmering stars
Watchful blue sky

Ah! Water that will quench my passion
Since the dawning of life
This splendid life
Infinitely pours

Again I would like to raise my glass
Drink darling if you dare
But take it easy, not all of it
Otherwise you’ll be knocked out yeah

Chén nước

Em cho anh chén nước,
Anh biến thành rượu nho
Rượu triền miên mộng ước
Rượu nồng nàn thơm tho

Cái men trong mắt em
Anh để vào chén nước;
Hương hơi thở của mình
Đã hoá thành rượu chuốc

Anh thêm vào chén nước
Rượu cất của hồn anh,
Rượu cười sao lấp lánh
Như ánh mắt trời xanh

Ôi! Chén rượu ân tình
Từ bình minh sự sống
Rót mãi tới vô cùng
Của cuộc đời lồng lộng

Anh lại nâng chén nước
Mời em nhắp môi cho
Em ơi, đừng uống hết
Kẻo say chết bây giờ

—–
(Sài Gòn – Mĩ Tho 17-8-1975)


Xuân Diệu (2/2/1916 – 18/12/1985) born Ngô Xuân Diệu, Trảo Nha was another pen name, from Trảo Nha village, Can Lộc district, Hà Tĩnh province, but he was born in his mother’s hometown Hoà Phước commune, Tuy Phước district, Bình Định province, where his father Ngô Xuân Thọ worked as a teacher and where his father met his mother Nguyễn Thị Hiệp. he lived in Tuy Phước till he was 11 years old(1927) before moving to Quy Nhơn for school. Around 1936-1937, he attained his baccalaureate in Huế. In 1937, Xuân Diệu studied Law in Hà Nội while he wrote for a newspaper, between 1938-1940 inclusively he was a member of Tự lực văn đoàn, in the same period shared an attic with Huy Cận at 40 Hàng Than.

source: thivien.net

Nguyễn Thị Phương Trâm, the blogger, poet, and translator, was born in 1971 in Phu Nhuan, Saigon, Vietnam. The pharmacist currently lives and works in Western Sydney, Australia.

HOW DO MEMORIES DIE? | Lê Vĩnh Tài [475]

Lê Vĩnh Tài, Hà Vũ Trọng, Nguyễn Thị Phương Trâm in TPHCM, Vietnam.

Thơ Lê Vĩnh Tài
Translation by Nguyễn Thị Phương Trâm

HOW DO MEMORIES DIE?

How does memory die?
Does memory die?
Memory dies?

Drifts away lightly and softly, down your cheeks, onto your pillow. Each drop is a memory. Each time the palm of your hand happens upon it, the memory turns sour, becomes bitter and it would hurt.

Day in day out the memories, they drop in, they crawl into your pillow. You have no choice but to leave your mark behind on the pillow after they fade away with your memories, you’re lost, and they’re forgotten.

THE MAXIM OF MEMORY

Are her experiences, playing jump rope on someone’s heart. She laughs: It’s a musical movement? Like the beating of the heart? Does she want him to be moved or she just wants to make him sick? Or is it how she makes you disappear? Or maybe it is the maxim of poetry? Or perhaps she thinks he wants her to be the wind just for him?

She applies the maxim to make your poetry feel more relatable, these maxims are your habits of overthinking and your need to conform. Because the poem is truly just a thought, a feeling stripped bare by you, to then be dressed up with your vernacular, the way you put on the fake woollen cardigan she gave you, when she came back from her trip to Korea.

Because after she utters the five syllables, she would proceed to add an extra seven syllables. She laughs: Is this a haiku?

AN OLD PERSON’S HAIKU

The older I get the more I’m surprised by my youthfulness.

Don’t hide your emotions. When you scream, the pain is more bearable than when you bite your tongue. Love, the further, you are, away, the more, closer, you are, to me.

She would remind me time and again, if you really want the haiku, you should learn to stop talking, there’s no point in adding useless comas everywhere.

KÝ ỨC CHẾT ĐI NHƯ THẾ NÀO?


Ký ức chết như thế nào?
Ký ức chết thế nào?
Ký ức chết?

Trôi nhỏ và nhẹ, lăn dài trên má, xuống gối. Mỗi giọt để lại một dấu vết của ký ức. Khi lòng bàn tay lướt qua, ký ức trở nên chua chát, đau đớn.

Ngày qua ngày khi ký ức ghé thăm, chúng chui vào gối của bạn. Bạn đành phải để lại những dấu vết của mình trên gối sau khi chúng mờ dần cùng ký ức, bạn lạc lối, chúng lãng quên.

CÁCH NGÔN CỦA KÝ ỨC


Đó là kinh nghiệm của nàng, khi nàng chơi nhảy dây trên trái tim. Nàng cười: nó có phải là một giai điệu? Hay nó là nhịp đập? Chàng thấy nó là gợi cảm hay chàng bị cảm lạnh? Hay nó là cách mà nàng muốn bạn biến mất? Hay nó là một cách ngôn về thơ? Hay chàng muốn em là cơn gió, thổi cho chàng?

Cách ngôn là cách nàng muốn thơ bạn không được xa cách, nó chính là quá trình suy nghĩ của bạn, và phải cố thật hợp lý. Vì một bài thơ thật ra chỉ là một ý nghĩ một cảm xúc được bạn bóc ra trần trụi, và sau đó khoác lên nó những từ ngữ, như bạn vẫn khoác áo len giả lông cừu nàng mua tặng bạn, khi đi du lịch Hàn Quốc.

Ví như sau khi nói xong năm âm tiết, nàng lại tự ý thêm vào bảy âm tiết nữa. Nàng cười: đây có phải là một haiku?


BÀI HAIKU CỦA NGƯỜI GIÀ


Càng già tôi càng ngạc nhiên về sự trẻ trung của mình.

Đừng che giấu cảm xúc. Khi la hét bạn sẽ ít đau đớn hơn so với khi bạn bị cắn lưỡi. Em, càng, xa, bao, nhiêu, em, lại, càng, gần, hơn.

Nàng nhắc, đành là anh rất muốn haiku, vậy phải tập cách ngưng nói, chứ đừng thêm các dấu phẩy bừa bãi.

It is the fire within one’s belly


Lê Vĩnh Tài, the poet and translator born in 1966 in Buon Ma Thuot, Daklak, Vietnam. The retired doctor is still a resident of the Western Highlands and a businessman in Buon Ma Thuot.

Nguyễn Thị Phương Trâm, the blogger, poet, and translator, was born in 1971 in Phu Nhuan, Saigon, Vietnam. The pharmacist currently lives and works in Western Sydney, Australia.

You are my nicotine addiction | Lê Vĩnh Tài [480]

Bùi Chát . photography by Duc Tran

A poem in Vietnamese by Lê Vĩnh Tài
Translator: Nguyễn Thị Phương Trâm

there at the SIDA market, not in London
but Vietnam, where you can buy second hand clothes from Sweden

it hurts when you take in a breath
the stale smell of old clothes
old burnt smell of cigarette smoke

when you leave
nothing will smell better that
the smell of regret

you are my packet of cigarette
I will buy another pack
a sign of my broken heart

the only thing I need is you
my nicotine dream due
lost I am in this addiction
the heat and bitterness feeding your anger

you are the HERO packet within me
I will buy another pack
light my last cigarette
take the last painful breath

an air like burning cigarette
when I’m gone
take in you should, the ashes
the air of regret

Bài thơ đi mua gói thuốc lá

ở chợ đồ cũ sida
ta hít vào cũng thật đau khi thở
không khí cũng cũ và già
nó cháy như thuốc lá
không có gì thơm hơn khi bạn rời đi
hít vào tro tàn như sự hối tiếc

em là gói thuốc lá của anh
anh sẽ tự mua cho mình một gói khác
báo hiệu cơn đau tim

điều duy nhất anh cần
em là giấc mơ nicotine của anh
không thể chiến thắng được cơn nghiện
đắng và cay, điều đó làm em ghét

em là gói Hero anh
anh sẽ mua thêm cho anh một gói khác
châm điếu thuốc cuối cùng
hít vào và thật đau khi thở

không khí cũng cháy như thuốc lá
khi anh rời đi
và hít vào tro tàn hối tiếc


Lê Vĩnh Tài, the poet and translator born in 1966 in Buon Ma Thuot, Daklak, Vietnam. The retired doctor is still a resident of the Western Highlands and a businessman in Buon Ma Thuot.

Nguyễn Thị Phương Trâm, the blogger, poet, and translator, was born in 1971 in Phu Nhuan, Saigon, Vietnam. The pharmacist currently lives and works in Western Sydney, Australia.

pungent is the allure of a storm | Lê Vĩnh Tài [473]

Sông Hương, Huế, Việt Nam Winter 2025. Photography Nguyễn Thị Phương Trâm

Thơ Lê Vĩnh Tài
Translation by Nguyễn Thị Phương Trâm

pungent is the allure of a storm
in the coffee cup
Sunday morning
.
tried to soften but failed to calm
the anger

tried to turn into water but failed
to stop the hail
from forming

I am a storm of fire
and ice
.
she said: the origin of creation and destruction are all the same, the reason why so many worship Shiva right, my love?
.
like a tree in a storm
in each breath
the wind with ease
carried away pieces of you away from me
until there is nothing left to hold on to…

sáng chủ nhật.
một cơn bão thơm ngát
trong tách cà phê
.
cố gắng mềm mỏng
nhưng lại trở nên giận dữ

cố gắng trở thành nước
nhưng tôi lại là băng

tôi có thể trở thành
một trận mưa đá
.
nàng nói: hủy diệt và tái tạo cùng chính ở một chỗ, chẳng thế mà người ta vẫn tôn thờ thần Shiva, anh nhỉ?
.
như một cái cây trong cơn bão
gió mang từng mảnh của em đi khỏi anh
trong mỗi hơi thở
nhẹ nhàng đến khi chẳng còn gì níu giữ


Lê Vĩnh Tài, the poet and translator born in 1966 in Buon Ma Thuot, Daklak, Vietnam. The retired doctor is still a resident of the Western Highlands and a businessman in Buon Ma Thuot.

Nguyễn Thị Phương Trâm, the blogger, poet, and translator, was born in 1971 in Phu Nhuan, Saigon, Vietnam. The pharmacist currently lives and works in Western Sydney, Australia.

sadness – nỗi buồn | Lê Vĩnh Tài [474]

Huế, Việt Nam. Photography by Nguyễn Thị Phương Trâm

Thơ Lê Vĩnh Tài
Translation by Nguyễn Thị Phương Trâm

1.
Could sadness be an addiction?
when all she wants you to do is to,
drown in it,

when incurable is sadness
it begs the question,
what if everything she said was a lie?

in time could one end up
addicted to sadness?

2.
sadness, sometimes, it understands how,
two people stops making poetry,
it hopes that one day,
they will mend,

and it believes,
only those who are broken,
can bleed poetry,

3.
sadness, returns to those who gives it away,
it misses the missing broken pieces of its body,
what I have given away,

4.
sadness, it hates the way I love you
the way it detest force,

the way this love is nothing but ashes
the way this heart is forced to betray
it hates the way I love you
when you say: I don’t want you to make me into something I am not

you can’t proceed to move forward in the dark
like those I have loved
and endeared are gone

you are the only one
sadness misses the most

5.
sadness, don’t cry
so what if we can’t be together,
that out there
there’s a whole new world,

where the dreams persists
alive inside regret,
and you are there

in all the trial and tribulations
trying to forget a song that took my breath away
trying to not love you
to stop my heart from beating
to erase the most beautiful part
of my life

the way
the world might turn
into a stranger
and sadness will never
be the same again

1.
bạn có thể nghiện một nỗi buồn không?
khi nàng từng mong,
bạn đắm chìm trong nó,

khi nỗi buồn không khỏi,
nó tự hỏi,
liệu những gì nàng nói có phải là sự thật?

sau một thời gian
bạn có thể nghiện nỗi buồn không?

2.
nỗi buồn, đôi khi,
nó biết có hai người không làm thơ nữa,
nó mong,
họ đã hàn gắn,

và nó nghĩ
chỉ những người tan vỡ,
mới bị chảy máu thơ,

3.
nỗi buồn, được trả lại cho người gửi,
nó nhớ những mảnh vụn cơ thể,
mà tôi trao cho họ,

4.
nỗi buồn, nó ghét cái cách anh yêu em
như ghét quyền lực,

cách mà tình yêu này bị thiêu rụi
cách mà trái tim bị vu là phản bội
nó ghét cái cách anh yêu em
khi em nói: anh đừng làm em như vậy

em không thể đi trong bóng tối
như những người tôi đã yêu
thương và đã mất đi

em là người
nỗi buồn nhớ nhất

5.
nỗi buồn, đừng khóc
cuối cùng chúng ta không đến được với nhau,
rằng đâu đó ngoài kia
còn một thế giới khác,

nơi những giấc mơ không chết
trong những hối tiếc,
có em trong đó

trong những cố gắng để quên
một bài hát đứt hơi
trong những cố gắng không yêu em
như cố yêu cầu trái tim ngừng đập
như xóa đi phần đẹp nhất
của đời anh

giống như
cả thế giới trở thành
một người xa lạ
và không bao giờ
nỗi buồn giống như xưa nữa


Lê Vĩnh Tài, the poet and translator born in 1966 in Buon Ma Thuot, Daklak, Vietnam. The retired doctor is still a resident of the Western Highlands and a businessman in Buon Ma Thuot.

Nguyễn Thị Phương Trâm, the blogger, poet, and translator, was born in 1971 in Phu Nhuan, Saigon, Vietnam. The pharmacist currently lives and works in Western Sydney, Australia.